არასამთავრობო სექტორის დამსაქმებლის სამართლებრივი ჩარჩო
არასამეწარმეო იურიდიული პირი თანამშრომლებს იწვევს იმავე შრომის კანონით, რომლითაც ნებისმიერი კომერციული კომპანია — არასამთავრობო სექტორისთვის განსაკუთრებული შრომითი წესები საქართველოს კანონმდებლობაში არ არსებობს. ამიტომ დასაქმება არასამთავრობო ორგანიზაციაში ოთხი ნორმის ცოდნაზეა დამოკიდებული: წინასახელშეკრულებო ინფორმაციული მოვალეობები (მუხლი 11), ხელშეკრულების დადების ფორმა და ვადა (მუხლი 12), არსებითი პირობების აუცილებელი ნუსხა (მუხლი 14) და ვადის გასვლის შემდგომი გაგრძელების წესი (მუხლი 51). სწორედ ეს ოთხი კვანძი ქმნის იმ სამართლებრივ ჩარჩოს, რომელშიც არასამთავრობო ორგანიზაცია დამსაქმებლის როლში მოქმედებს.
წინასახელშეკრულებო ეტაპი — მუხლი 11
კანდიდატთან ურთიერთობა ხელშეკრულებამდე იწყება და კანონი ამ ეტაპსაც აწესრიგებს. დამსაქმებელს უფლება აქვს მოიპოვოს კანდიდატის შესახებ ინფორმაცია, გარდა იმისა, რომელიც არ არის დაკავშირებული სამუშაოს შესრულებასთან და არ არის საჭირო შესაძლებლობების შესაფასებლად; კანდიდატი კი ვალდებულია დააცნობოს ნებისმიერი გარემოების შესახებ, რომელმაც შეიძლება ხელი შეუშალოს სამუშაოს ან საფრთხე შეუქმნას დამსაქმებლის ინტერესებს. კანდიდატის მონაცემები მისი თანხმობის გარეშე სხვა პირისთვის მიუწვდომელია, კანდიდატს კი უფლება აქვს გამოითხოვოს წარდგენილი დოკუმენტები, თუ ხელშეკრულება არ დაიდო. დამსაქმებელი ვალდებულია კანდიდატს მიაწოდოს ინფორმაცია შესასრულებელ სამუშაოზე, ხელშეკრულების ფორმასა და ვადაზე, შრომის პირობებზე, დასაქმებულის უფლებრივ მდგომარეობასა და შრომის ანაზღაურებაზე. დასაქმებაზე უარის დასაბუთება არ არის სავალდებულო; თანაბარი მოპყრობის პრინციპის დებულებები კი უნდა აისახოს შინაგანაწესსა და სხვა დოკუმენტებში.
ხელშეკრულების ფორმა და ვადა — მუხლი 12
შრომითი ხელშეკრულება იდება ზეპირი ან წერილობითი ფორმით, განსაზღვრული ან განუსაზღვრელი ვადით; თუ შრომითი ურთიერთობის ხანგრძლივობა 1 თვეს აღემატება, წერილობითი ფორმა აუცილებელია. განსაზღვრული ვადით დადება წესის თანახმად დასაშვებია მხოლოდ კანონით ჩამოთვლილი საფუძვლის არსებობისას — კონკრეტული მოცულობის სამუშაო, სეზონური სამუშაო, დროებით გაზრდილი მოცულობა, დროებით არმყოფის ჩანაცვლება ან სხვა ობიექტური გარემოება — გარდა იმ შემთხვევისა, როცა ხელშეკრულების ვადა 1 წელი ან მეტია. მთავარი დაცვითი წესი გაგრძელების კონსტრუქციაა: თუ ხელშეკრულების ვადა 30 თვეს აღემატება ან მიმდევრობით ორჯერ ან მეტჯერ დადებული ვადიანი ხელშეკრულებების საერთო ხანგრძლივობა 30 თვეს აღემატება, ის უვადოდ ითვლება; მიმდევრობით დადებულად ჩაითვლება გაგრძელება ვადის გასვლისთანავე ან ახალი ხელშეკრულება 60 დღის ვადაში. ვადიანი ხელშეკრულება საფუძვლის გარეშე ასევე უვადოდ ითვლება. დამწყები საწარმოსთვის არსებობს 48-თვიანი გამონაკლისი, სადაც ვადიანი ხელშეკრულების ხანგრძლივობა 3 თვეზე ნაკლები ვერ იქნება.