სამოქალაქო იარაღის ცნება და დანიშნულება
სამოქალაქო იარაღი არის იარაღი, რომელიც დაშვებულია სამოქალაქო ბრუნვაში და რომელსაც ფიზიკური პირი იყენებს თავდაცვის, სანადირო, სპორტული, საკოლექციო ან ექსპონირების მიზნებისთვის, თეატრალურ წარმოდგენაში, კინოჩვენებაში, სატელევიზიო ჩვენებაში ან ისტორიულ რეკონსტრუქციაში, სიგნალის მისაწოდებლად ან ხმოვანი (აკუსტიკური) ეფექტის მისაღებად, აგრეთვე სამეცნიერო-კვლევითი მიზნით თევზჭერისთვის. ეს განსაზღვრება მნიშვნელოვანია, რადგან სწორედ დანიშნულება არჩევს ზღვარს კანონიერ და კანონგარეშე მოხმარებას შორის: იმავე იარაღის გამოყენება სხვა მიზნით, სხვა წესით, შესაძლოა დარღვევად ჩაითვალოს.
კანონი სამოქალაქო იარაღის სახეებსაც ზუსტად ადგენს: ეს არის თავდაცვის იარაღი, სპორტული იარაღი, სანადირო იარაღი, თევზმიმზიდი ელექტროშოკური მოწყობილობა, საკოლექციო იარაღი, სასიგნალო იარაღი, ხმოვანი (აკუსტიკური) იარაღი და კაჟიანი, ფითილიანი, კაფსულიანი ცეცხლსასროლი იარაღი. თითოეული სახის სტატუსი და მასთან დაკავშირებული მოთხოვნები განსხვავებულია, ამიტომ შესყიდვამდე მნიშვნელოვანია ზუსტად იცოდეთ, რომელ კატეგორიას განეკუთვნება კონკრეტული ნივთი.
თავდაცვის და სპორტული იარაღი
თავდაცვის იარაღად კანონი ცნობს სამოქალაქო ბრუნვაში დაშვებულ მოკლე ცეცხლსასროლ იარაღს — გარდა სპორტული მოკლე ცეცხლსასროლი იარაღისა, — აგრეთვე გაზის (აირის) იარაღს, გაზის აეროზოლურ მოწყობილობას და ელექტროშოკურ მოწყობილობას. ასეთი იარაღიდან თავდაცვითი გამოყენება დასაშვებია მხოლოდ კანონით დადგენილი წესით და აუცილებელი მოგერიების ფარგლებში.
სპორტული იარაღი მოიცავს სპორტულ ცეცხლსასროლ იარაღს — როგორც მოკლე, ისე გრძელ სახეობებს, — სპორტულ ცივ იარაღს და სპორტულ პნევმატურ იარაღს, რომელიც თავის მხრივ მოკლე და გრძელ სახეებად იყოფა. სპორტული იარაღი განკუთვნილია სასპორტო მიზნებისთვის და მისი შენახვისა და ტარების რეჟიმი შესაბამისი ნებართვის ტიპით არის განსაზღვრული.
სანადირო და საკოლექციო იარაღი
სანადირო იარაღის კატეგორია ყველაზე დეტალურად არის დაყოფილი. კანონი სანადირო იარაღად მოიაზრებს სამოქალაქო ბრუნვაში დაშვებულ შემდეგ სახეებს:
- სანადირო გლუვლულიან ცეცხლსასროლ იარაღს — ჩვეულებრივ თოფს;
- სანადირო ხრახნილლულიან ცეცხლსასროლ იარაღს — კარაბინს ან შაშხანას;
- სანადირო კომბინირებულ ცეცხლსასროლ იარაღს — ხრახნილლულიან და გლუვლულიან თოფს;
- სანადირო ცივ იარაღს;
- სანადირო ცივ სასროლ იარაღს;
- სანადირო პნევმატურ იარაღს.
საკოლექციო იარაღს კანონი ცალკე ინსტიტუტად განიხილავს: იარაღის საკოლექციო იარაღად მიჩნევის, საკოლექციო იარაღის შეძენის, შენახვისა და ექსპონირების წესი განისაზღვრება შინაგან საქმეთა მინისტრისა და კულტურის მინისტრის ერთობლივი ბრძანებით. ეს ნიშნავს, რომ კოლექციონერის მოვალეობები და შესაძლებლობები ცალკე ნორმატიული აქტით არის დეტალიზებული და მისი გადამოწმება სწორედ ამ ბრძანებით უნდა მოხდეს. თევზმიმზიდი ელექტროშოკური მოწყობილობა, სასიგნალო იარაღი, ხმოვანი (აკუსტიკური) იარაღი და კაჟიანი, ფითილიანი, კაფსულიანი ცეცხლსასროლი იარაღი კი დანარჩენ, საკუთარ წესებს ექვემდებარება.

