თეატრისა და სცენის სამართალი

მჭირდება თუ არა ნებართვა შექსპირის პიესის დასადგმელად?

არა, თუ ავტორი გარდაცვლილია 70 წელზე მეტი ხნის წინ, ნაწარმოები საზოგადოებრივ საკუთრებაშია. თუმცა, კონკრეტული თარგმანის გამოყენებას შეიძლება დასჭირდეს მთარგმნელის ნებართვა.

ვის ეკუთვნის სპექტაკლის დეკორაციის ესკიზი?

ესკიზი არის მხატვრის ინტელექტუალური საკუთრება. თეატრს აქვს მისი გამოყენების უფლება ხელშეკრულების საფუძველზე, მაგრამ მხატვარს რჩება საავტორო უფლება.

რა არის "Grand Rights"?

ეს არის უფლება დრამატულ-მუსიკალური ნაწარმოების (ოპერა, მიუზიკლი, ბალეტი) სცენაზე შესრულებაზე, რაც განსხვავდება ჩვეულებრივი სიმღერის შესრულების უფლებისგან.

წაკითხვის დრო

2 წთ

გამოქვეყნდა

...

თეატრისა და სცენის სამართალი (Theater and Performance Law) წარმოადგენს გასართობი სამართლის სპეციფიკურ დარგს, რომელიც არეგულირებს თეატრალური დადგმების, ცოცხალი წარმოდგენებისა და საშემსრულებლო ხელოვნების სამართლებრივ ასპექტებს. საქართველოში, სადაც მდიდარი თეატრალური ტრადიციაა, ეს სფერო მოიცავს ურთიერთობებს თეატრებს, რეჟისორებს, მსახიობებს, დრამატურგებსა და ტექნიკურ პერსონალს შორის. განსხვავებით კინოსგან, თეატრი არის "ცოცხალი ორგანიზმი", რაც ქმნის უნიკალურ სამართლებრივ გამოწვევებს საავტორო უფლებების (პიესა, სცენოგრაფია, მუსიკა), შრომითი უსაფრთხოებისა და საჯარო შესრულების ლიცენზირების კუთხით.

code Code download content_copy expand_less

იურიდიული მომსახურება თეატრალური სფეროსთვის მოიცავს:

  • საპროდიუსერო და სადადგმო ხელშეკრულებები: კონტრაქტები რეჟისორებთან, მხატვრებთან, ქორეოგრაფებთან და კომპოზიტორებთან, სადაც გაწერილია ჰონორარი, საავტორო უფლებების გადაცემა და შემოქმედებითი კონტროლი.
  • პიესის უფლებების მოპოვება (Grand Rights): ლიცენზიის შეძენა დრამატურგისგან ან მისი მემკვიდრეებისგან პიესის დადგმაზე, თარგმნასა და ადაპტაციაზე.
  • მსახიობთა შრომითი ხელშეკრულებები: სახელმწიფო და კერძო თეატრების მსახიობებთან ურთიერთობის რეგულირება, რეპეტიციების გრაფიკი და გასტროლების პირობები.
  • უსაფრთხოება სცენაზე: შრომის უსაფრთხოების ნორმების დაცვა, განსაკუთრებით რთული დეკორაციების, ფრენის ეფექტების ან პიროტექნიკის გამოყენებისას.
  • საგასტროლო კონტრაქტები: საერთაშორისო და ადგილობრივი ტურნეების სამართლებრივი უზრუნველყოფა, ვიზები, ტრანსპორტირება და დაზღვევა.

რეალური პრობლემები ხშირად ეხება საავტორო უფლებებს. მაგალითად, რეჟისორს სურს კლასიკური პიესის თანამედროვე ადაპტაცია, მაგრამ ავტორის მემკვიდრეები კრძალავენ ტექსტის შეცვლას. ან თეატრი იყენებს მუსიკას სპექტაკლში სათანადო ლიცენზიის გარეშე, რასაც მოჰყვება ჯარიმა საავტორო უფლებების ასოციაციისგან. ასევე ხშირია დავები სცენოგრაფიის ან კოსტიუმების დიზაინის საკუთრებაზე, როდესაც მხატვარი მოითხოვს დამატებით ანაზღაურებას სპექტაკლის სხვა თეატრში გადატანისას.

საქართველოში თეატრალურ სფეროს არეგულირებს კანონი "პროფესიული თეატრების შესახებ", კანონი "კულტურის შესახებ" და საავტორო უფლებების კანონმდებლობა. სახელმწიფო თეატრებისთვის დამატებით მოქმედებს ადმინისტრაციული სამართლის ნორმები და სამინისტროს რეგულაციები. საერთაშორისო პროექტებში მნიშვნელოვანია ბერნის კონვენცია ლიტერატურული და მხატვრული ნაწარმოებების დაცვის შესახებ.

იურისტის როლია უზრუნველყოს, რომ შემოქმედებითი პროცესი არ შეფერხდეს სამართლებრივი ბარიერებით. ეს მოიცავს მოლაპარაკებებს უფლებების მფლობელებთან და "წყალგაუმტარი" კონტრაქტების მომზადებას. Legal.ge გთავაზობთ იურისტებს, რომლებსაც ესმით თეატრის სპეციფიკა და შეუძლიათ დაიცვან ხელოვანების ინტერესები.

თეატრი იწყება არა მხოლოდ საკიდიდან, არამედ გამართული კონტრაქტიდან. უზრუნველყავით თქვენი დადგმის წარმატება პროფესიონალური იურიდიული მხარდაჭერით Legal.ge-ზე.

განახლდა: ...

სპეციალისტები სერვისისთვის

იტვირთება...