კომერციული დავალიანების ამოღება ბიზნესის სტაბილურობისა და ლიკვიდურობის შენარჩუნების ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი კომპონენტია. საქართველოში, სადაც ბიზნესგარემო დინამიურია, კომპანიებს შორის ანგარიშსწორების დარღვევა ხშირი პრობლემაა. ეს შეიძლება იყოს გადაუხდელი ინვოისები, დარღვეული კონტრაქტები ან მიწოდებული სერვისის საფასურის გადაუხდელობა. დროულად ამოუღებელი ვალი არა მხოლოდ აფერხებს კომპანიის ფულად ნაკადებს (Cash Flow), არამედ საფრთხეს უქმნის მის ოპერაციულ საქმიანობას. კომერციული დავალიანების ამოღება გულისხმობს იურიდიულ პროცესს, რომელიც მიმართულია იურიდიული პირებისგან (B2B) კუთვნილი თანხის დაბრუნებისკენ. ეს პროცესი მოითხოვს სპეციფიკურ ცოდნას, რადგან საქმე ეხება არა მხოლოდ სამოქალაქო, არამედ საგადასახადო და კორპორატიულ სამართალს.
პროფესიონალი იურისტის ჩართულობა უზრუნველყოფს, რომ დავალიანების ამოღება მოხდეს ეფექტურად, კანონის სრული დაცვით და რაც შეიძლება მოკლე ვადებში. ხშირად, მოვალე კომპანიები ცდილობენ თავი აარიდონ პასუხისმგებლობას აქტივების გადამალვით ან გაკოტრების პროცედურის ხელოვნური ინიციირებით. Legal.ge გაძლევთ საშუალებას დაუკავშირდეთ სპეციალისტებს, რომლებსაც აქვთ გამოცდილება რთული კომერციული დავების მართვაში და იციან, როგორ აიძულონ არაკეთილსინდისიერი პარტნიორი, შეასრულოს ვალდებულება.
რას მოიცავს კომერციული დავალიანების ამოღების მომსახურება?
ეს სერვისი ფარავს დავალიანების ამოღების სრულ ციკლს, პრევენციული ზომებიდან იძულებით აღსრულებამდე:
- დავალიანების აუდიტი და ანალიზი: ხელშეკრულებების, ინვოისებისა და მიღება-ჩაბარების აქტების სამართლებრივი შეფასება პერსპექტივის განსაზღვრისთვის.
- მოლაპარაკება და მედიაცია: მოვალე კომპანიასთან კომუნიკაცია დავალიანების რესტრუქტურიზაციის ან ეტაპობრივი გადახდის გრაფიკის შესათანხმებლად სასამართლოს გარეშე.
- გადახდის ბრძანების წარმოება: გამარტივებული და სწრაფი სამართლებრივი გზა უდავო მოთხოვნებზე, რაც ზოგავს დროსა და ხარჯებს.
- სასამართლო დავა და არბიტრაჟი: ინტერესების დაცვა სასამართლოში ან არბიტრაჟში, სარჩელის მომზადება ძირითადი თანხის, პირგასამტეხლოსა და ზიანის ანაზღაურების მოთხოვნით.
- სარჩელის უზრუნველყოფის ღონისძიებები: მოვალის საბანკო ანგარიშებისა და ქონების დაყადაღება დავის დასრულებამდე, რათა თავიდან იქნეს აცილებული აქტივების გასხვისება.
- სააღსრულებო წარმოება: სასამართლო გადაწყვეტილების აღსრულება აღსრულების ეროვნული ბიუროს მეშვეობით (აუქციონი, ინკასო).
ხშირად გავრცელებული სიტუაციები
კომერციული დავალიანების დავები ხშირად ვითარდება შემდეგი სცენარებით:
პირველი სცენარია „მიწოდებული პროდუქცია, გადაუხდელი თანხა“. სადისტრიბუციო კომპანიამ სუპერმარკეტების ქსელს მიაწოდა პროდუქცია, მაგრამ ქსელი აგვიანებს გადახდას და იმიზეზებს რეალიზაციის პრობლემებს. კონტრაქტით გათვალისწინებული ვადების დარღვევა იძლევა საფუძველს, მოთხოვნილი იქნას პირგასამტეხლო.
მეორე შემთხვევაა „შესრულებული სამუშაო“. სამშენებლო კომპანიამ დაასრულა ობიექტი, მაგრამ დამკვეთი კომპანია უარს ამბობს საბოლოო ანგარიშსწორებაზე, აცხადებს რა პრეტენზიას ხარისხზე, თუმცა მიღება-ჩაბარების აქტი ხელმოწერილია. ეს არის კლასიკური დავა, სადაც დოკუმენტაცია გადამწყვეტია.
მესამე სცენარია „მოვალის გაუჩინარება“. მოვალე კომპანია წყვეტს ოპერირებას, ოფისი იკეტება, დირექტორი არ პასუხობს ზარებს. ადვოკატები იწყებენ მოკვლევას აქტივების მოსაძიებლად და პარტნიორების პასუხისმგებლობის დასაყენებლად.
მეოთხე სიტუაციაა „გაკოტრების მუქარა“. მოვალე იმუქრება, რომ თუ ვალს მოსთხოვთ, გაკოტრებას გამოაცხადებს. იურისტმა უნდა შეაფასოს, რამდენად რეალურია ეს მუქარა და ღირს თუ არა კომპრომისზე წასვლა.
საქართველოს კანონმდებლობა და რეგულაციები
კომერციული ვალების ამოღება რეგულირდება სამოქალაქო და საპროცესო კანონმდებლობით:
- საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი: არეგულირებს ვალდებულებით ურთიერთობებს, ხელშეკრულების დარღვევას და ზიანის ანაზღაურების წესებს.
- სამოქალაქო საპროცესო კოდექსი: განსაზღვრავს დავის განხილვის წესებს, მათ შორის გამარტივებულ წარმოებას უდავო მოთხოვნებზე.
- კანონი „სააღსრულებო წარმოებათა შესახებ“: ადგენს გადაწყვეტილების იძულებითი აღსრულების მექანიზმებს.
- კანონი „რეაბილიტაციისა და კრედიტორთა კოლექტიური დაკმაყოფილების შესახებ“: არეგულირებს გადახდისუუნარობის (გაკოტრების) პროცესს, რაც მნიშვნელოვანია, თუ მოვალე კომპანია გაკოტრების პირასაა.
პროცესის მიმდინარეობა და ეტაპები
პროცესი იწყება დოკუმენტაციის აუდიტით და ოფიციალური პრეტენზიის (გაფრთხილების) გაგზავნით მოვალესთან. ხშირად, სწორად შედგენილი იურიდიული წერილი საკმარისია თანხის დასაბრუნებლად. თუ მოლაპარაკება უშედეგოა, მზადდება სარჩელი. პარალელურად, ადვოკატი ითხოვს უზრუნველყოფის ღონისძიებას (ყადაღას), რათა მოვალემ ვერ მოასწროს ქონების გადამალვა. სასამართლო გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ, იწყება სააღსრულებო ფურცლის აღსრულება — საბანკო ანგარიშებიდან თანხის ჩამოჭრა ან ქონების აუქციონზე გაყიდვა.
რატომ Legal.ge?
კომერციული ვალების ამოღება მოითხოვს სისწრაფეს და პროფესიონალიზმს. დაგვიანებული რეაგირება ხშირად ნიშნავს დაკარგულ ფულს. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი სპეციალისტები ორიენტირებულნი არიან შედეგზე. ისინი დაგეხმარებიან არა მხოლოდ სასამართლო გადაწყვეტილების მიღებაში, არამედ რეალური თანხის ამოღებაში, რაც ბიზნესისთვის გადამწყვეტია.
განახლდა: ...