ონლაინ ნაყიდი ნივთის დაბრუნების წესი

ონლაინ ნაყიდი ნივთის დაბრუნების წესი (Returns & Refunds) არის ქართული ელ-კომერციის კანონმდებლობის ქვაკუთხედი. საქართველოს კანონი „მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“ (მუხლი 13) ანიჭებს მომხმარებელს უპირობო უფლებას, ყოველგვარი საფუძვლის მითითების გარეშე დაუბრუნოს ონლაინ შეძენილი ნივთი მოვაჭრეს 14 კალენდარული დღის განმავლობაში. ეს უფლება ცნობილია როგორც „ხელშეკრულებაზე უარის თქმის უფლება“ (Right of Withdrawal). ბევრი ბიზნესისთვის ეს რეგულაცია დიდ გამოწვევას წარმოადგენს, რადგან მოითხოვს ლოჯისტიკური და ფინანსური პროცესების გამართვას. მეორე მხრივ, მომხმარებლებმა ხშირად არ იციან, როგორ ისარგებლონ ამ უფლებით სწორად.

კანონი ასევე ადგენს გამონაკლისებს, როდესაც ნივთის დაბრუნება შეუძლებელია (მაგ. მალფუჭებადი პროდუქტი, ჰიგიენური ნივთები, შეკვეთით დამზადებული ნივთები). ბიზნესისთვის კრიტიკულად მნიშვნელოვანია ჰქონდეს მკაფიოდ გაწერილი დაბრუნების პოლიტიკა (Return Policy), რომელიც ზუსტად ასახავს კანონის მოთხოვნებს. თუ მოვაჭრე არ აცნობებს მომხმარებელს დაბრუნების უფლების შესახებ, 14-დღიანი ვადა ავტომატურად გრძელდება 12 თვით, რაც უზარმაზარ რისკს ქმნის. Legal.ge გთავაზობთ ექსპერტულ დახმარებას დაბრუნების პოლიტიკის შედგენასა და დავების მოგვარებაში.

რას მოიცავს დაბრუნების სერვისი?

ეს სერვისი ემსახურება როგორც ბიზნესს (პოლიტიკის გამართვა), ისე მომხმარებელს (უფლების რეალიზაცია):

• დაბრუნების პოლიტიკის დრაფტინგი: დეტალური დოკუმენტის შექმნა, სადაც გაწერილია დაბრუნების პროცედურა, ვადები, ხარჯები და გამონაკლისები.
• გამონაკლისების აუდიტი: ბიზნესის პროდუქციის ანალიზი — რომელი ნივთები ექვემდებარება დაბრუნებას და რომელი არა კანონის მიხედვით.
• დაბრუნების ფორმის შექმნა: სტანდარტული ფორმის შემუშავება, რომლის შევსებითაც მომხმარებელი ატყობინებს მაღაზიას დაბრუნების სურვილზე.
• თანხის ანაზღაურების პროცედურა: შიდა ინსტრუქციის შექმნა ბუღალტერიისთვის — როდის და რამდენი უნდა დაუბრუნდეს მომხმარებელს (ნივთის ღირებულება + მიწოდების ხარჯი).
• დავების გადაწყვეტა: წარმომადგენლობა კონკურენციის სააგენტოში, თუ მომხმარებელმა შეიტანა საჩივარი დაბრუნებაზე უარის გამო.

ხშირად გავრცელებული სიტუაციები

დაბრუნების პროცესში ხშირია გაუგებრობები:

• გახსნილი შეფუთვა: მომხმარებელმა გახსნა ყუთი, რომ ენახა ნივთი, მაგრამ არ მოეწონა. მაღაზია უარს ამბობს დაბრუნებაზე „შეფუთვის დაზიანების“ გამო. კანონით, შეფუთვის გახსნა არ არის დაბრუნებაზე უარის თქმის საფუძველი (გარდა ჰიგიენური ნივთებისა).
• დაზიანებული ნივთი: მომხმარებელმა დააბრუნა ნივთი, რომელსაც ემჩნევა ხმარების კვალი. მაღაზიას უფლება აქვს დააკავოს თანხის ნაწილი ნივთის ღირებულების შემცირების პროპორციულად.
• ტრანსპორტირების ხარჯი: მომხმარებელს ჰგონია, რომ მაღაზიამ უნდა აანაზღაუროს კურიერის ხარჯი უკან დაბრუნებისას. კანონით, უკან დაბრუნების ხარჯს ფარავს მომხმარებელი, თუ მაღაზიას საპირისპირო არ აქვს ნათქვამი.
• სეილი და დაბრუნება: მაღაზია აცხადებს, რომ ფასდაკლებულ ნივთებს უკან არ იბრუნებს. ეს კანონდარღვევაა, რადგან 14-დღიანი წესი ვრცელდება სეილზეც.

სამართლებრივი ჩარჩო: მუხლი 13 და 14

საქართველოს კანონი „მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ“ (მუხლი 13) ადგენს ხელშეკრულებაზე უარის თქმის უფლებას. მუხლი 14 განსაზღვრავს გამონაკლისებს. მნიშვნელოვანია გვესმოდეს, რომ ეს უფლება ვრცელდება მხოლოდ დისტანციურ (ონლაინ) და სარეწს გარეთ (ქუჩაში, სახლში) დადებულ ხელშეკრულებებზე. მაღაზიაში ადგილზე ყიდვისას 14-დღიანი უპირობო დაბრუნება არ მოქმედებს (მხოლოდ დეფექტის შემთხვევაში). მოვაჭრე ვალდებულია თანხა დააბრუნოს შეტყობინების მიღებიდან 14 დღეში, მაგრამ შეუძლია შეაჩეროს გადახდა ნივთის უკან მიღებამდე.

მომსახურების პროცესი ეტაპობრივად

1. ანალიზი: პროდუქციის კატეგორიზაცია (დაბრუნებადი vs არადაბრუნებადი).
2. დრაფტინგი: მკაფიო და გასაგები დაბრუნების პოლიტიკის დაწერა.
3. ფორმები: დაბრუნების ელექტრონული ან ბეჭდური ფორმის მომზადება.
4. ტრენინგი: ქოლ-ცენტრის და გაყიდვების გუნდის ინსტრუქტაჟი, როგორ უპასუხონ დაბრუნების მოთხოვნებს.

რატომ ავირჩიოთ სპეციალისტი Legal.ge-ზე?

დაბრუნების არასწორი მენეჯმენტი იწვევს არა მხოლოდ ჯარიმებს, არამედ ლოჯისტიკურ ქაოსს და ფინანსურ ზარალს. Legal.ge-ზე წარმოდგენილი იურისტები დაგეხმარებიან, აქციოთ დაბრუნების პოლიტიკა თქვენს კონკურენტულ უპირატესობად და არა ტვირთად. შექმენით ნდობა მომხმარებელთან და დაიცავით კანონი პროფესიონალების დახმარებით.