საგანგებო სიტუაციების სამართლებრივი მხარდაჭერა

საგანგებო სიტუაციების სამართლებრივი რეჟიმი

საგანგებო სიტუაციების სამართლებრივი რეჟიმი კლასიფიკაციით იწყება: ინციდენტი ან საგანგებო სიტუაცია წარმოქმნის ხასიათიდან გამომდინარე იყოფა ბუნებრივად და ადამიანური ფაქტორით გამოწვეულ (ტექნოგენურ) სახეებად. შედეგების, საჭირო რეაგირების ძალებისა და რესურსების გათვალისწინებით, საგანგებო სიტუაცია შეიძლება იყოს ადგილობრივი ან ეროვნული მნიშვნელობის. ეს კლასიფიკაცია განსაზღვრავს, ვინ მართავს რეაგირებას და რა რესურსები ჩართული იქნება.

ადგილობრივი მნიშვნელობის სიტუაციად ითვლება ის, რომლის მართვაც შესაძლებელია ეროვნული სისტემის ერთი სუბიექტის ძალებით ან მომიჯნავე მუნიციპალიტეტების ძალებით. ეროვნული მნიშვნელობისაა სიტუაცია, რომლის მართვაც ამ ძალებით შეუძლებელია, რომლის ზეგავლენა ქვეყნის უმეტეს ტერიტორიაზე გავრცელდება, რომელიც ეროვნულ საგანძურს, კულტურულ მემკვიდრეობას ან იშვიათ სახეობებს ემუქრება, რომელიც ეკონომიკას ან გარემოს მნიშვნელოვან ზიანს აყენებს, რომლის ლიკვიდაციაც ხანგრძლივია ან საერთაშორისო დახმარებას საჭიროებს. ეროვნული კატეგორიის მინიჭებას წყვეტს მთავრობა.

რეაგირების მართვა

საგანგებო სიტუაციაზე რეაგირების მართვა ხორციელდება სტრატეგიულ (პოლიტიკურ), ოპერაციულ და ტაქტიკურ დონეებზე. ეროვნული მნიშვნელობის სიტუაციაზე სტრატეგიურ დონეზე რეაგირებას მართავს პრემიერ-მინისტრი ან მის მიერ უფლებამოსილი პირი, რომელსაც რეკომენდაციებს ეროვნული უსაფრთხოების საბჭო წარუდგენს. დონეებად დაყოფა უზრუნველყოფს გადაწყვეტილებათა სწრაფ და პასუხისმგებლობით განაწილებას.

მოქალაქეებისა და ბიზნესის ვალდებულებები

ფიზიკური ან იურიდიული პირი ინციდენტის ან საგანგებო სიტუაციის შესახებ ინფორმაციის მიღების შემთხვევაში ვალდებულია დაუყოვნებლივ გაგზავნოს შეტყობინება ერთიანი სატელეფონო ნომრის — 112-ის — საშუალებით და, შესაძლებლობის შემთხვევაში, საკუთარი ძალებით განახორციელოს პირველადი რეაგირება. ერთიან ნომერზე შემოსული შეტყობინება ეროვნული სისტემის შესაბამის მორეაგირე ორგანოს მიეწოდება.

საგანგებო სიტუაციაზე რეაგირებისას ფიზიკურ და იურიდიულ პირებს შესაძლოა დაეკისროს სავალდებულო ოპერაციები — მაგრამ მხოლოდ მაშინ, თუ სისტემის სუბიექტების ძალები და რესურსები საკმარისი არ არის. სავალდებულო ოპერაციების ფარგლებში დაკისრებული ვალდებულების შესრულებისას გაწეული ხარჯი და მიყენებული ზიანი პირებს კანონმდებლობით დადგენილი წესით აუნაზღაურდებათ. ეს გარანტია ბალანსს ქმნის საზოგადოებრივ ინტერესსა და კერძო საკუთრებას შორის.