საარჩევნო დანაშაულის შემადგენლობები
საარჩევნო სფეროს სისხლისსამართლებრივი დაცვა ეფუძნება მეზობელ, მაგრამ განსხვავებულ შემადგენლობებს, და არჩევნების გაყალბების ბრალდებიდან გამოსასწორებლლად პირველი ნაბიჯია მათი გამიჯვნა. საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის შესაბამისი ნორმები მოიცავს ამომრჩევლის მოსყიდვას, ყალბი დოკუმენტის საფუძველზე მონაწილეობას, საარჩევნო დოკუმენტების განზრახ გაყალბებას და ამომრჩევლის ნებაზე ზეგავლენას. თითოეულ მათგანს საკუთარი ობიექტური და სუბიექტური მხარე აქვს, და სწორედ ამ განსხვავებებში იმალება დაცვის შესაძლებლობები.
გვერდის სათაურში მოყვანილი ფორმულირება — საარჩევნო დოკუმენტაციის გაყალბება — შეესაბამება იმ ნორმას, რომელიც განზრახ გაყალბებას აკრიმინალიზებს. განზრახობა აქ ცენტრალური სიტყვაა: ტექნიკური შეცდომა, დაუდევრობა ან ფორმალური ხარვეზი საქმისათვის მნიშვნელობის არმქონე დეტალში დანაშაულს მიღმა რჩება. დაცვის ამოცანაა აჩვენოს, რომ ბრალდებულის ქმედება შეგნებული გაყალბება არ იყო.
ამომრჩევლის მოსყიდვა და მისი საზღვრები
მოსყიდვის შემადგენლობა ფართოა: საარჩევნო მიზნით, პირდაპირ ან არაპირდაპირ ფულის, ფასიანი ქაღალდის, სხვა ქონების, ქონებრივი უფლების, მომსახურების ან სხვა უპირატესობის შეთავაზება, დაპირება, გადაცემა ან გაწევა, ან წინასწარი შეცნობით ასეთის მიღება. სანქცია განსხვავდება ღირებულების მიხედვით: თუ გარიგების ღირებულება არ აღემატება 100 ლარს, ისჯება ჯარიმით; თუ აღემატება 100 ლარს — თავისუფლების აღკვეთით ვადით სამ წლამდე ან ჯარიმით.
კანონი ბრალდების სფერს მკაფიოდ ზღუდავს. ქონებაში არ იგულისხმება პოლიტიკური გაერთიანების კამპანიის მცირე ღირებულების აქსესუარები — მაისურები, კეპები, ქუდები, დროშები და სხვა მსგავსი ნივთები. არ დაეკისრება პასუხისმგებლობა სადღესასწაულო ღონისძიების ფარგლებში მცირე ღირებულების, წლის განმავლობაში არაუმეტეს 5 000 ლარის საერთო ღირებულების ნივთების საჩუქრად შეთავაზებისთვის. ასევე გათავისუფლდება პირი, რომელმაც ამის თაობაზე ნებაყოფლობით განუცხადა სისხლის სამართლის პროცესის მწარმოებელ ორგანოს. საბიუჯეტო სახსრების მომავალ განაწილებასთან დაკავშირებული პოლიტიკური დაპირებებიც არ არის დანაშაული.
ყალბი დოკუმენტით მონაწილეობა
ცალკე ნორმა ითვალისწინებს პასუხისმგებლობას არჩევნების, რეფერენდუმის ან პლებისციტის დროს სხვისი პიროვნების დამადასტურებელი დოკუმენტით ან ყალბი დოკუმენტის საფუძველზე მონაწილეობის მიღებისთვის, აგრეთვე არაერთგზის ხმის მიცემისთვის. ეს ქმედება ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით ორ წლამდე. აქ დაცვის კვანძი ჩვენებებისა და დოკუმენტების ავთენტურობაა: ხშირად საქმე ემყარება საარჩევნო კომისიის წევრთა მოგონებებს, რომლებიც დამოუკიდებელ შემოწმებას საჭიროებს.

