ფასის მანიპულაცია და კარტერული გარიგებები: ანტიმონოპოლიური დაცვა
ფასის მანიპულაცია და კონკურენტებს შორის ფასებზე შეთანხმება (ე.წ. კარტერული გარიგება) წარმოადგენს კონკურენციის სამართლის უმძიმეს დარღვევას. საქართველოში „კონკურენციის შესახებ“ კანონი მკაცრად კრძალავს ეკონომიკურ აგენტებს შორის ისეთ შეთანხმებას, გადაწყვეტილებას ან შეთანხმებულ ქმედებას, რომლის მიზანი ან შედეგია ბაზარზე კონკურენციის შეზღუდვა, დაშვება ან აკრძალვა. ეს მოიცავს ფასების ფიქსირებას, ბაზრის განაწილებას ან წარმოების შეზღუდვას. კონკურენციის სააგენტო უფლებამოსილია ჩაატაროს მოკვლევა და დააკისროს კომპანიას ჯარიმა წლიური ბრუნვის 5%-მდე ოდენობით, რაც მსხვილი ბიზნესისთვის მილიონობით ლარს შეადგენს.
ამ ტიპის საქმეები გამოირჩევა განსაკუთრებული ეკონომიკური და სამართლებრივი სირთულით. ბრალდება ხშირად ეფუძნება არაპირდაპირ მტკიცებულებებს (პარალელური ქცევა ბაზარზე). ადვოკატის ამოცანაა დაამტკიცოს, რომ ფასების ცვლილება გამოწვეული იყო ობიექტური საბაზრო ფაქტორებით (მაგ. ნედლეულის გაძვირება, ვალუტის კურსი) და არა კონკურენტებთან ფარული გარიგებით. კვალიფიციური ანტიმონოპოლიური დაცვა აუცილებელია ბიზნესის გადასარჩენად.
რას მოიცავს ფასის მანიპულაციის საქმეებზე დაცვა?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გთავაზობენ მაღალი დონის მომსახურებას კონკურენციის სამართალში:
- ეკონომიკური ანალიზი: ბაზრის კვლევა და ფასწარმოქმნის ეკონომიკური დასაბუთების მომზადება სააგენტოსთვის.
- კარტერული გარიგების ბრალდების გაბათილება: მტკიცებულებების წარდგენა, რომ კომპანია მოქმედებდა დამოუკიდებლად და არ ჰქონდა კომუნიკაცია კონკურენტებთან ფასების თაობაზე.
- დომინირებული მდგომარეობის ბოროტად გამოყენების დაცვა: თუ კომპანიას ედავებიან მონოპოლიურ მაღალ ან დაბალ (დემპინგურ) ფასებს, ადვოკატი ამტკიცებს ფასის ეკონომიკურ გამართლებულობას.
- Leniency პროგრამა: თუ დარღვევა მართლაც მოხდა, ადვოკატი ეხმარება კომპანიას ისარგებლოს „თანამშრომლობის პროგრამით“, რაც გულისხმობს ჯარიმისგან სრულ ან ნაწილობრივ გათავისუფლებას დარღვევის აღიარების სანაცვლოდ.
გავრცელებული სიტუაციები და რეალური სცენარები
ანტიმონოპოლიური დავები ხშირად დგება შემდეგ სექტორებში:
- საწვავის ბაზარი: ნავთობკომპანიების მიერ ფასების სინქრონული ზრდა, რაც სააგენტოსთვის კარტერული გარიგების ეჭვს აჩენს.
- ფარმაცევტული სექტორი: მედიკამენტებზე ფასების ხელოვნურად შენარჩუნება ან შეთანხმება ტენდერებში მონაწილეობისას.
- სახელმწიფო შესყიდვები (ტენდერები): პრეტენდენტების შეთანხმება („Bid Rigging“), რათა გაიმარჯვოს კონკრეტულმა კომპანიამ გაბერილი ფასით.
- საცალო ვაჭრობა: მიმწოდებლის მიერ სუპერმარკეტისთვის სარეალიზაციო ფასის იძულებით დადგენა (ფასების ვერტიკალური შეზღუდვა).
საქართველოს კანონმდებლობა და სამართლებრივი ჩარჩო
ძირითადი აქტია საქართველოს კანონი „კონკურენციის შესახებ“. მე-7 მუხლი კრძალავს კონკურენციის შემზღუდველ შეთანხმებებს. მე-6 მუხლი კრძალავს დომინირებული მდგომარეობის ბოროტად გამოყენებას. კანონის აღსრულებაზე პასუხისმგებელია კონკურენციის ეროვნული სააგენტო. კანონმდებლობა სრულად შეესაბამება ევროკავშირის რეგულაციებს. მტკიცების სტანდარტი საკმაოდ მაღალია, თუმცა სააგენტოს აქვს უფლება განახორციელოს მოულოდნელი შემოწმება (ე.წ. Dawn Raid) მტკიცებულებების მოსაპოვებლად.
პროცესი: რას უნდა ელოდოთ სპეციალისტთან მუშაობისას
ადვოკატი ჩაერთვება მოკვლევის დაწყებისთანავე. ის მოამზადებს პასუხს სააგენტოს მოთხოვნაზე ინფორმაციის წარდგენის თაობაზე. არასწორად მიწოდებული ინფორმაცია თავისთავად იწვევს დაჯარიმებას. ადვოკატი ესწრება სააგენტოს სხდომებს და წარადგენს ეკონომიკურ ექსპერტიზას. თუ სააგენტომ მიიღო უარყოფითი გადაწყვეტილება, ადვოკატი გაასაჩივრებს მას სასამართლოში, სადაც შესაძლებელია ჯარიმის შეჩერება დავის დასრულებამდე.
რატომ უნდა აირჩიოთ Legal.ge?
კონკურენციის სამართალი იურისპრუდენციის ერთ-ერთი ყველაზე რთული დარგია. Legal.ge გაძლევთ წვდომას ანტიმონოპოლიურ ექსპერტებზე, რომლებსაც აქვთ გამოცდილება მრავალმილიონიან დავებში. ისინი დაგეხმარებიან დაიცვათ თქვენი ბიზნეს სტრატეგია და ფინანსები. იპოვეთ თქვენი ადვოკატი Legal.ge-ზე.
განახლდა: ...