კორუფცია და თანამდებობრივი დანაშაულები

ქრთამის აღება-მიცემა (მუხლი 338/339) - ადვოკატი

რა სასჯელი ისჯება ქრთამის აღებისთვის?

ქრთამის აღება ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ექვსიდან ცხრა წლამდე; სახელმწიფო-პოლიტიკური თანამდებობის პირის მიერ, დიდი ოდენობით ან ჯგუფურად – შვიდიდან თერთმეტ წლამდე; გამოძალვით, ორგანიზებული ჯგუფით, მსჯავრდებულის მიერ, არაერთგზის ან განსაკუთრებით დიდი ოდენობით – თერთმეტიდან თხუთმეტ წლამდე.

როდის თავისუფლდება ქრთამის მიმცემი პასუხისმგებლობისგან?

თუ მან ამის თაობაზე ნებაყოფლობით განუცხადა სისხლის სამართლის პროცესის მწარმოებელ ორგანოს. გათავისუფლების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს იგივე ორგანო.

როდის ითვლება ქრთამა დიდი ოდენობით?

როცა თანხა ათი ათასი ლარს აღემატება; განსაკუთრებით დიდი ოდენობით – ოცდაათი ათასი ლარს აღემატება.

რა სასჯელი ეკისრება ქრთამის მიმცემს?

პირველი ნაწილით – ჯარიმა, გამასწორებელი სამუშაო, შინაპატიმრობა ან თავისუფლების აღკვეთა სამ წლამდე; უკანონო ქმედების ჩასადენად – ოთხიდან შვიდ წლამდე; ორგანიზებული ჯგუფით – ხუთიდან რვა წლამდე.

რას ამოწმებს ადვოკატი მექრთამეობის საქმეში?

სუბიექტის სტატუსს, უპირატესობის რეალურ გადაცემას, შეთანხმებული ქმედების არსებობას, გამოძალვის ელემენტს, ოდენობას და მტკიცებულებათა კანონიერებას.

3 წთ·10 იან 2026

ქრთამის აღება და მიცემა – მუხლები 338 და 339: რას ფარავს ეს ნორმები

ქრთამთან დაკავშირებული ბრალდება საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსში ორ ნორმაზე აგებული კონსტრუქციაა. მუხლი 338 სასჯელს განსაზღვრავს მოხელისთვის ან მასთან გათანაბრებული პირისთვის, რომელიც ქრთამს იღებს ან მოითხოვს; მუხლი 339 კი – მიმცემისთვის. ეს დაყოფა გადამწყვეტია დაცვისთვის: ერთი და იგივე ფაქტობრივი ეპიზოდი ორ განსხვავებულ კვალიფიკაციას ქმნის, და თითოეულ მხარეს თავისი მიდგომა სჭირდება.

ქრთამად ითვლება არა მხოლოდ ფული: ფასიანი ქაღალდი, სხვა ქონება, ქონებრივი სარგებელი ან სხვა რაიმე არამართლზომიერი უპირატესობა – ყველა ეს ფორმა მუხლის ქვეშ ექცევა, თუ ის განკარგულებულია თანამდებობრივი უფლება-მოვალეობების შესრულებასთან დაკავშირებული ქმედების სანაცვლოდ: ქმედების განხორციელება, ქმედებისაგან თავის შეკავება, თანამდებობრივი ავტორიტეტის გამოყენება ან სამსახურებრივი მფარველობა.

ქრთამის აღება – მუხლი 338 და მისი სანქციები

მუხლი 338-ის პირველი ნაწილი ქრთამის აღებას განსაზღვრავს როგორც მიღებას, მოთხოვნას ან ასეთის შეთავაზებისა და დაპირების მიღებას. სანქციები ნაწილების მიხედვით, ცალ-ცალკე:

  • პირველი ნაწილი – ქრთამის აღება – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით ექვსიდან ცხრა წლამდე;
  • მე-2 ნაწილი – ქრთამის აღება სახელმწიფო-პოლიტიკური თანამდებობის მქონე პირის მიერ, დიდი ოდენობით ან წინასწარი შეთანხმებით ჯგუფის მიერ – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით შვიდიდან თერთმეტ წლამდე;
  • მე-3 ნაწილი – პირველი და მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული ქმედება, ჩადენილი მექრთამეობისათვის მსჯავრდებულის მიერ, არაერთგზის, გამოძალვით, ორგანიზებული ჯგუფის მიერ ან განსაკუთრებით დიდი ოდენობით, – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით თერთმეტიდან თხუთმეტ წლამდე.

მუხლის შენიშვნა განსაზღვრავს ზღვრებს: დიდი ოდენობით ქრთამად ითვლება თანხა ათი ათასი ლარის ზევით, ხოლო განსაკუთრებით დიდი ოდენობით ქრთამად – თანხა ოცდაათი ათასი ლარის ზევით. ეს ზღვრები კვალიფიკაციას პირდაპირ ცვლის – მე-2 და მე-3 ნაწილებს შორის სხვაობა სწორედ ამ თანხებშია.

ქრთამის მიცემა – მუხლი 339 და გათავისუფლების შესაძლებლობა

მუხლი 339 ეხება ქრთამის მიცემას – დაპირებას, შეთავაზებას ან მინიჭებას. სანქციები:

  • პირველი ნაწილი – ქრთამის მიცემა – ისჯება ჯარიმით ან გამასწორებელი სამუშაოთი ვადით ორ წლამდე ან შინაპატიმრობით ვადით ექვსი თვიდან ორ წლამდე ანდა თავისუფლების აღკვეთით ვადით სამ წლამდე;
  • მე-2 ნაწილი – იგივე ქმედება, ჩადენილი უკანონო ქმედების ჩასადენად, – ისჯება ჯარიმით ან თავისუფლების აღკვეთით ვადით ოთხიდან შვიდ წლამდე;
  • მე-3 ნაწილი – პირველი ან მე-2 ნაწილით გათვალისწინებული ქმედება, ჩადენილი ორგანიზებული ჯგუფის მიერ, – ისჯება თავისუფლების აღკვეთით ვადით ხუთიდან რვა წლამდე.

მუხლი 339-ის შენიშვნა დაცვისთვის განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია: ქრთამის მიმცემი თავისუფლდება სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობისაგან, თუ მან ამის თაობაზე ნებაყოფლობით განუცხადა სისხლის სამართლის პროცესის მწარმოებელ ორგანოს; გათავისუფლების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს იგივე ორგანო. ასევე, ამ მუხლით გათვალისწინებული ქმედებისათვის იურიდიული პირი ისჯება ჯარიმით.