ტექნოლოგიის გადაცემის ხელშეკრულებები (Technology Transfer Agreements) არის სამართლებრივი ხიდი ინოვაციასა და კომერციალიზაციას შორის. ეს სერვისი ფარავს რთულ გარიგებებს, რომელთა საშუალებითაც სამეცნიერო კვლევის შედეგები, პატენტები, ნოუ-ჰაუ (Know-how) და ტექნიკური დოკუმენტაცია გადაეცემა ერთი მხარიდან (მაგ. უნივერსიტეტი, კვლევითი ცენტრი, გამომგონებელი) მეორეს (ბიზნესი, საწარმო) ბაზარზე დანერგვის მიზნით. საქართველოში, სადაც ინოვაციური ეკოსისტემა ზრდის სტადიაზეა, ტექნოლოგიების ტრანსფერი კრიტიკულია სტარტაპებისა და ინდუსტრიული განვითარებისთვის. ასეთი ხელშეკრულებები არეგულირებს არა მხოლოდ უფლებების გადაცემას, არამედ ტექნიკურ მხარდაჭერას, პერსონალის ტრენინგს და სამომავლო გაუმჯობესებებზე (Improvements) უფლებებს. არასწორად სტრუქტურირებულმა ხელშეკრულებამ შეიძლება გამოიწვიოს ტექნოლოგიის მოპარვა, კონფიდენციალური ინფორმაციის გაჟონვა ან დავა იმაზე, თუ ვის ეკუთვნის ტექნოლოგიის განვითარებული ვერსია.
რას მოიცავს ტექნოლოგიის გადაცემის მომსახურება?
სპეციალიზებული იურისტები უზრუნველყოფენ ტექნოლოგიური გარიგებების სრულ სამართლებრივ მხარდაჭერას:
- საპატენტო და ნოუ-ჰაუ ლიცენზიები: ხელშეკრულებების მომზადება, რომელიც მოიცავს როგორც რეგისტრირებულ (პატენტი), ისე არარეგისტრირებულ (საიდუმლო ცოდნა) ინტელექტუალურ საკუთრებას.
- უფლებების დათმობის (Assignment) ხელშეკრულებები: ტექნოლოგიაზე საკუთრების სრული გადაცემა გამყიდველიდან მყიდველზე.
- კვლევისა და განვითარების (R&D) კონტრაქტები: ერთობლივი კვლევების სამართლებრივი ჩარჩო, სადაც გაწერილია ვის ეკუთვნის კვლევის შედეგები.
- მატერიალების გადაცემის შეთანხმებები (MTA): ბიოლოგიური მასალების, ნიმუშების ან პროტოტიპების გადაცემა კვლევითი მიზნებისთვის.
- კონფიდენციალურობისა და გაუთქმელობის შეთანხმებები (NDA): ტექნიკური საიდუმლოებების მკაცრი დაცვა მოლაპარაკებისა და თანამშრომლობის ეტაპზე.
- უნივერსიტეტიდან ბიზნესში ტრანსფერი (Spin-off): მეცნიერების მიერ დაფუძნებული სტარტაპებისთვის ტექნოლოგიის ლიცენზირება უნივერსიტეტიდან.
რეალური სიტუაციები, როდესაც გჭირდებათ ეს მომსახურება
ტექნოლოგიების ტრანსფერი აქტუალურია მაღალტექნოლოგიურ და საწარმოო სფეროებში:
- ქარხნის მოდერნიზაცია: ქართული ქარხანა ყიდულობს უცხოურ ტექნოლოგიურ ხაზს და წარმოების მეთოდოლოგიას (ნოუ-ჰაუს). საჭიროა გარანტიები, რომ ტექნოლოგია იმუშავებს.
- სტარტაპის დაფუძნება: მეცნიერთა ჯგუფმა შექმნა ახალი მასალა ლაბორატორიაში და სურს მისი კომერციალიზაცია. მათ სჭირდებათ ლიცენზია ინსტიტუტისგან.
- საერთაშორისო ფრანჩაიზი: შემოგყავთ ინოვაციური სერვისი (მაგ. ესთეტიკური მედიცინა), რომელიც მოითხოვს სპეციფიკური აპარატურის და მეთოდების გამოყენების უფლებას.
- აუთსორსინგი: უკვეთავთ უცხოურ კომპანიას პროგრამული კოდის ან საინჟინრო დეტალის შემუშავებას და გსურთ, რომ ინტელექტუალური საკუთრება თქვენ დაგემკვიდროთ.
- ერთობლივი საწარმო (Joint Venture): ორი კომპანია აერთიანებს ტექნოლოგიებს ახალი პროდუქტის შესაქმნელად.
საქართველოს კანონმდებლობა და რეგულაციები
ტექნოლოგიის გადაცემას არეგულირებს საქართველოს საპატენტო კანონი, საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი და, რიგ შემთხვევებში, კანონი „მეცნიერების, ტექნოლოგიებისა და მათი განვითარების შესახებ“. განსაკუთრებული ყურადღება ექცევა კონკურენციის კანონმდებლობას, რათა ტექნოლოგიის გადაცემამ არ გამოიწვიოს ბაზრის ჩაკეტვა ან მონოპოლიური მდგომარეობის ბოროტად გამოყენება. ნოუ-ჰაუს დაცვა ეყრდნობა სამოქალაქო კოდექსის დებულებებს კომერციული საიდუმლოების შესახებ. საერთაშორისო ტრანსფერის დროს ასევე გათვალისწინებულია ორმაგი დანიშნულების პროდუქციის კონტროლის რეგულაციები, თუ ტექნოლოგია შეიძლება გამოყენებულ იქნას სამხედრო მიზნებისთვის.
მომსახურების პროცესი ეტაპობრივად
ტექნოლოგიური გარიგება რთული პროცესია და მოიცავს:
- Due Diligence: გადასაცემი ტექნოლოგიის სამართლებრივი აუდიტი (ვის ეკუთვნის, არის თუ არა დაცული, არღვევს თუ არა სხვის უფლებებს).
- მოლაპარაკება: ფასის, როიალტის, ტერიტორიისა და ტექნიკური მხარდაჭერის პირობების შეთანხმება.
- ხელშეკრულების დრაფტინგი: კომპლექსური დოკუმენტის შედგენა, რომელიც მოიცავს გარანტიებს (Warranties) და პასუხისმგებლობას ტექნოლოგიურ ხარვეზებზე.
- რეგისტრაცია: პატენტთან დაკავშირებული უფლებების გადაცემის რეგისტრაცია საქპატენტში (აუცილებლობის შემთხვევაში).
- იმპლემენტაციის ზედამხედველობა: ხელშეკრულების შესრულების მონიტორინგი (მაგ. ტრენინგების ჩატარება, დოკუმენტაციის გადაცემა).
რატომ უნდა აირჩიოთ Legal.ge?
Legal.ge გაძლევთ საშუალებას იპოვოთ იურისტები, რომლებსაც აქვთ ტექნოლოგიურ სექტორში მუშაობის სპეციფიკური გამოცდილება. ტექნოლოგიის გადაცემა მოითხოვს არა მხოლოდ სამართლის, არამედ ინდუსტრიის ენის ცოდნას. ჩვენი ექსპერტები დაგეხმარებიან ინოვაციის უსაფრთხოდ კომერციალიზაციაში, დაიცავენ თქვენს ნოუ-ჰაუს და უზრუნველყოფენ გარიგების გრძელვადიან ეფექტიანობას.
განახლდა: ...
