სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებლის ბუნება და ბიუჯეტები
სათამაშო ბიზნესი საქართველოში სპეციალურ მოსაკრებელს იხდის, რომელიც „სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებლის შესახებ“ საქართველოს კანონით არის დარეგულირებული. ამ კანონის მე-2 მუხლის თანახმად, სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებელი, გარდა ლატარიის მოწყობისთვის დადგენილისა, არის აუცილებელი გადასახდელი მუნიციპალიტეტის ბიუჯეტში, ხოლო ლატარიის მოწყობისთვის დადგენილი მოსაკრებელი — სახელმწიფო ბიუჯეტში. მოსაკრებელს იხდიან ამავე კანონით განსაზღვრული პირები კანონით დადგენილი ოდენობითა და წესით.
სასტუმრო-კაზინო მოდელისთვის ეს განსაზღვრა ორმნიშვნელოვანია: ერთის მხრივ, კაზინოსა და სათამაშო აპარატების სალონის მოსაკრებელი ადგილობრივ ბიუჯეტში მიდის, რაც მუნიციპალიტეტს განაკვეთების დიაპაზონების შიგნით ფისკალურ ინტერესს ანიჭებს; მეორეს მხრივ, მოსაკრებლის ოდენობა პირდაპირ არის დამოკიდებული იმაზე, სად არის ფაქტობრივად განთავსებული დაბეგვრის ობიექტი. ამიტომ სასტუმრო-კაზინოს ლოკაციის შერჩევა მხოლოდ ტურისტული ლოგიკით არ არის განსაზღვრული — ის მოსაკრებლის ბიუჯეტირების ცენტრალური პარამეტრია.
დაბეგვრის ობიექტები
კანონის მე-4 მუხლი განსაზღვრავს, რა იბეგრება სათამაშო ბიზნესის მოსაკრებლით. ობიექტებია: სამორინის მაგიდა, კლუბის მაგიდა და სათამაშო აპარატი; წამახალისებელი გათამაშების საპრიზო ფონდი; შესაბამისი ნებართვის საფუძველზე სისტემურ-ელექტრონული ფორმით ორგანიზებული სამორინის, სათამაშო აპარათებისა და ტოტალიზატორის თამაშობები; ლატარიის რეალიზებული ბილეთების ჯამურ ღირებულებასა და საპრიზო ფონდს შორის სხვაობა; აგრეთვე მოწყობის ნებართვის საფუძველზე ორგანიზებული ობიექტის გარეთ განთავსებული, სისტემურ-ელექტრონული ფორმით ორგანიზებული თამაშობის სალარო.
ობიექტების სია ასახავს სფეროს რეალურ ანატომიას: როგორც ფიზიკური ერთეულები (მაგიდა, აპარატი), ისე ონლაინ აქტივობა და ფულადი ინფრასტრუქტურა (სალარო) ცალ-ცალკე იბეგრება. სასტუმრო-კაზინოს შემთხვევაში ეს ნიშნავს, რომ ბიუჯეტირებისას ერთდროლად უნდა დაიგეგმოს როგორც სამორინის მაგიდების, ისე სხვა ობიექტების განთავსების გეგმა — თითოეული მათგანი ცალკე გადასახადო ტვირთს ქმნის.
განაკვეთების ეროვნული დიაპაზონები
კანონის მე-5 მუხლი განაკვეთების დიფერენცირებას სათამაშო ბიზნესის სახეობის მიხედვით ახდენს და დიაპაზონებს ადგენს. თითოეულ სამორინის მაგიდაზე განაკვეთია კვარტალში 20 000 ლარიდან 40 000 ლარის ჩათვლით; თითოეულ სათამაშო აპარატზე — კვარტალში 2 000 ლარიდან 4 000 ლარის ჩათვლით; თითოეულ წამახალისებელ გათამაშებაზე — საპრიზო ფონდის 10 %.
- სისტემურ-ელექტრონული ფორმით ორგანიზებულ სამორინის თამაშობებზე — კვარტალში 250 000 ლარიდან 300 000 ლარის ჩათვლით;
- სისტემურ-ელექტრონული ფორმით ორგანიზებულ სათამაშო აპარატების თამაშობებზე — კვარტალში 250 000 ლარიდან 300 000 ლარის ჩათვლით;
- სისტემურ-ელექტრონული ფორმით ორგანიზებულ ტოტალიზატორის თამაშობებზე — კვარტალში 250 000 ლარიდან 300 000 ლარის ჩათვლით;
- ლატარიების მოწყობაზე — რეალიზებული ბილეთების ჯამურ ღირებულებასა და საპრიზო ფონდს შორის სხვაობის 10 %;
- სისტემურ-ელექტრონული ფორმით მოწყობილი თამაშობის თითოეულ სალაროზე — კვარტალში 1 500 ლარიდან 20 000 ლარის ჩათვლით;
- თითოეულ კლუბის მაგიდაზე — კვარტალში 4 000 ლარიდან 14 000 ლარის ჩათვლით.
კანონი ცალკე შენიშვნასაც შეიცავს: თუ სამორინის მოწყობის ნებართვის მფლობელი კლუბის მაგიდას მხოლოდ აზარტული ტურნირის ჩატარებისთვის იყენებს, ის უფლებამოსილია კლუბის მაგიდისთვის დაწესებული მოსაკრებელი არ გადაიხადოს. ეს გამონაკლისი მნიშვნელოვანია ტურნირული ფორმატების დაგეგმვისას, თუმცა მისი გამოყენება ზუსტად კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევას უნდა ემთხვეოდეს.