საქართველოს ვიზის მოქმედების ვადის გაგრძელება ავტომატური პროცესი არ არის: იგი შესაძლებელია მხოლოდ კანონით გათვალისწინებულ შემთხვევებში, განსაზღვრული პირობების დაკმაყოფილების შედეგად. ამ გვერდზე ვხსნით, რომელი ვიზების ვადა გაგრძელდება და მოქალაქეობის არმქონე პირთა სამართლებრივი სტატუსის შესახებ" კანონით, ვინ იღებს გადაწყვეტილებას, სად იდება დოკუმენტები და როდის შეიძლება უარის თქმა. განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ერთი გარემოება: გაგრძელების უფლება მხოლოდ განსაზღვრულ ვიზის კატეგორიებზე ვრცელდება, და ამ წრის გარეთ მოქცეული ვიზის მფლობელს სხვა სამართლებრივი გამოსავალი უნდა მოიძიოს.
რას აწესრიგებს ვიზის ვადის გაგრძელების წესი
ვიზის მოქმედების ვადის გაგრძელების საკითხი წესრიგდება საქართველოს „უცხოელთა და მოქალაქეობის არმქონე პირთა სამართლებრივი სტატუსის შესახებ" კანონით. კანონის მე-9 მუხლის თანახმად, საქართველოში მყოფ უცხოელს უფლება აქვს მოითხოსოს ვადის გაგრძელება მხოლოდ შემდეგ ვიზებზე: მოკლევადიანი დიპლომატიური და სპეციალური ვიზები, აგრეთვე D3 და D5 კატეგორიის საიმიგრაციო ვიზები — იმ პირობით, რომ იგი შესაბამისი ვიზის გაცემის პირობებს კვლავ აკმაყოფილებს. ამასთან, საქართველოს ვიზის გაცემის, ვადის გაგრძელებისა და მოქმედების შეწყვეტის დეტალურ წესს ადგენს საქართველოს მთავრობა, რომელიც უფლებამოსილია ადმინისტრაციული საჩივრისთვის ზოგადი ადმინისტრაციული კოდექსისგან განსხვავებული ვადებიც დაადგინოს. აქვე აღვნიშნავთ: შენგენის სივრცის ან აშშ-ს ვიზის გაგრძელების წესები საქართველოში არ მოქმედებს — გამოიყენება მხოლოდ ქართული კანონმდებლობა.
რომელი ვიზების ვადა გაგრძელდება და რომელი — არა
კანონი გაგრძელების შესაძლებლობას მკაფიოდ ზღუდავს: ვადა გაგრძელდება მხოლოდ მოკლევადიანი დიპლომატიური და სპეციალური ვიზებისთვის, ასევე D3 და D5 კატეგორიის საიმიგრაციო ვიზებისთვის. C კატეგორიის ორდინალური ვიზები ამ ჩამონათვალში არ შედის — კანონი მათზე გაგრძელების უფლებას არ ითვალისწინებს, ამიტომ ასეთი ვიზის ვადის ამოწურვისას უცხოელმა გასვლა ან სხვა სამართლებრივი საფუძველი უნდა განიხილოს. D5 კატეგორიის ვიზის გაგრძელებისას უცხოელი თავისუფლდება უძრავი ნივთის საბაზრო ღირებულების ხელახალი შეფასების წარდგენის ვალდებულებისგან — მნიშვნელოვანი შეღავათია იმ პირებისთვის, რომლებიც უძრავი ნივთის საკუთრების საფუძველზე იმყოფებიან ქვეყანაში.
D3 კატეგორიის ვიზის გაგრძელების განსაკუთრებულობები
D3 კატეგორიის ვიზის ვადის გაგრძელების უფლება აქვთ საქართველოში ავტორიზებულ საგანმანათლებლო დაწესებულებაში კვლევის ჩასატარებლად მომავალ პირებს და საერთაშორისო პროგრამების ფარგლებში სასწავლებლად მომავალ პირებს — იმ პირობით, რომ გაგრძელების საფუძველი არ ითვალისწინებს მათ საქართველოში 3 თვეზე მეტი ვადით დარჩენას. კანონი ამ პირებს დამატებით გარანტიებსაც აძლევს: განაცხადის წარდგენის შემთხვევაში ადმინისტრაციული წარმოების განმავლობაში საქართველოში ყოფნის ვადა საპატიოდ ჩაეთვლება, იგი გათავისუფლდება კანონმდებლობით დადგენილი ჯარიმის გადახდის ვალდებულებისგან, ხოლო საბოლოო გადაწყვეტილებამდე გაძევებული ვერ იქნება. ამასთან, 2025 წლის 1 ოქტომბრიდან ამოქმედებული ცვლილებით, გაგრძელებაზე უარის გასაჩივრება არ აფერხებს შინაგან საქმეთა სამინისტროს უფლებამოსილი ორგანოს მიერ გაძევების საკითხის განხილვას ან გაძევების გადაწყვეტილების აღსრულებას.
ვინ იღებს გადაწყვეტილებას და სად იდებს დოკუმენტები
დიპლომატიური და სპეციალური ვიზების, აგრეთვე D3 და D5 კატეგორიის ვიზების ვადის გაგრძელების შესახებ გადაწყვეტილებას იღებს საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტრო. დოკუმენტაციის მიღება სხვადასხვა ორგანოს ეკისრება: დიპლომატიური და სპეციალური ვიზების შემთხვევაში — საგარეო საქმეთა სამინისტროს, ხოლო D3 და D5 ვიზების შემთხვევაში — იუსტიციის სახლს და სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტოს; სააგენტოს უფლებამოსილება დელეგირების ხელშეკრულებით მუნიციპალიტეტსაც შესაძლებელია გადაეცეს. განხილვისას გამოიყენება კანონის II და III თავების დებულებები, ანუ შესვლასა და ყოფნასთან დაკავშირებული ზოგადი მოთხოვნები ამ ეტაპზეც მოქმედებს.
ვადები და უარის თქმის საფუძვლები
გაგრძელებამდე მნიშვნელოვანია იმ ვადების ცოდნა, რომლებით კანონი ვიზებს გასცემს. ერთჯერადი მოკლევადიანი ვიზა გაიცემა განაცხადში მითითებული დღეების შესაბამისად, მაგრამ არაუმეტეს 30 დღისა; მრავალჯერადი მოკლევადიანი ვიზა — არაუმეტეს 5 წლის ვადით, თუმცა შემოსვლისა და ყოფნის საერთო ვადა არ უნდა აღემატებოდეს 90 კალენდარულ დღეს ნებისმიერ 180-დღიან პერიოდში, გარდა C5 კატეგორიისა, რომელიც 5 წლის ვადით და 1 წლის ყოფნის უფლებით გაიცემა. გრძელვადიანი ვიზა გაიცემა 90 კალენდარული დღის ან 1 წლის ვადით — 1 წლიანი მხოლოდ D5-ზე. უარის თქმის საფუძვლები კანონით ზოგადად არის განსაზღვრული: დოკუმენტების არქონა, გადაუხდელი ჯარიმა ან შემოსვლის აკრძალვა, ყალბი მონაცემები, დაზღვევისა და საკმარისი სახსრების არქონა, საფრთხე უსაფრთხოებისათვის და საზოგადოებრივი წესრიგისთვის, საგარეო-პოლიტიკური მიზანშეწონილობა და საფუძვლიანი ეჭვი, რომ ვიზის ვადის შემდეგ უცხოელი კანონიერი საფუძვლის გარეშე დარჩება. ცალკე შემთხვევებში — მაგალითად, უსაფრთხოების ან საგარეო-პოლიტიკურ საფუძვლებზე — უარის გადაწყვეტილება არ გასაჩივრდება; C5 ვიზაზე უარი შეიძლება საიმიგრაციო პოლიტიკიდან გამომდინარე ეთქვას და ეს გადაწყვეტილებაც არ გასაჩივრდება.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ იმ კითხვებს, რომლებითაც ყველაზე ხშირად მოგვმართავენ ვიზის ვადის გაგრძელებასთან დაკავშირებით.
შემიძლია თუ არა C კატეგორიის ორდინალური ვიზის ვადის გაგრძელება?
არა. კანონი გაგრძელებას მხოლოდ მოკლევადიანი დიპლომატიური და სპეციალური ვიზებისთვის, აგრეთვე D3 და D5 კატეგორიისთვის ითვალისწინებს; ორდინალური ვიზის ამოწურვისას საჭიროა გასვლა ან სხვა საფუძველი, მაგალითად, ბინადრობის ნებართვა.
რა ხდება, თუ განაცხადი განიხილება, ვიზის ვადა კი ამოიწურა?
D3 გაგრძელების განაცხადის შემთხვევაში ყოფნის ვადა საპატიოდ ჩაითვლება, ჯარიმის გადახდისგან გათავისუფლდებით და საბოლოო გადაწყვეტილებამდე გაძევება არ შეიძლება; მაგრამ 2025 წლის 1 ოქტომბრიდან უარის გასაჩივრება გაძევების საკითხის განხილვას აღარ აფერხებს.
სად წარვადგინო დოკუმენტები D3 ან D5 ვიზის გასაგრძელებლად?
D3 და D5 ვიზების დოკუმენტაციას იღებენ იუსტიციის სახლი და სახელმწიფო სერვისების განვითარების სააგენტო, რომლის უფლებამოსილება მუნიციპალიტეტსაც შესაძლებელია გადაეცეს; დიპლომატიურ და სპეციალურ ვიზებზე დოკუმენტებს საგარეო საქმეთა სამინისტრო იღებს.
D5 ვიზის გაგრძელებისას ხელახლა უნდა წარმოვადგინო შეფასება?
არა — D5 კატეგორიის ვიზის გაგრძელებისას უცხოელი თავისუფლდება უძრავი ნივთის საბაზრო ღირებულების ხელახალი შეფასების წარდგენის ვალდებულებისგან.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
Legal.ge-ის გუნდი დაგეხმარებით განაცხადის მომზადებაში, საჭირო დოკუმენტების განსაზღვრაში და იმ შეფასებაში, შეესაბამება თუ არა თქვენი მდგომარეობა გაგრძელების პირობებს. წერილობითი კონსულტაციის ფარგლებში განვიხილავთ თქვენს კატეგორიას, ვადებს და უარის რისკებს. მოგვმართეთ Legal.ge-ის საიტზე — პასუხს ადმინისტრაციული წარმოების დაწყებამდე მიიღებთ.