ვირტუალური აქტივის სამართლებრივი სტატუსი
ბლოკჩეინის ტექნოლოგიებზე დაყრდნობილი საქმიანობის სამართლებრივი ჩარჩო საქართველოში სახელმწიფო დონეზეა განსაზღვრული და მის ცენტრში ვირტუალური აქტივის ცნება დგას. ეროვნული ბანკის შესახებ საქართველოს ორგანული კანონის თანახმად, ვირტუალური აქტივი არ წარმოადგენს გადახდის კანონიერ საშუალებას. ამავე კანონით, აკრძალულია ვირტუალური აქტივით გადახდების განხორციელება, გარდა საქართველოს ეროვნული ბანკის სამართლებრივი აქტით განსაზღვრული იმ შემთხვევებისა, რომლებიც საჭიროა ვირტუალური აქტივის მომსახურების განსახორციელებლად. ეს ნიშნავს, რომ კრიპტოვალუტის გამოყენება ყოველდღიურ გადახდებში საერთო წესით შეზღუდულია და ნებადართულია მხოლოდ ზედამხედველობის სფეროში მოქცეული მომსახურების ფარგლებში. ამავე დროს, კანონი ვირტუალური აქტივის მომსახურებას ცალკე სახის საფინანსო საქმიანობად აღიარებს, რაც ნიშნავს, რომ ამ სფეროში მოქმედი პირი ზოგადი საწარმოო წესებით კი არა, სპეციალური სამართლებრივი რეჟიმით ხელმძღვანელობს. ასეთი მიდგომა სახელმწიფოს საშუალებას აძლევს, ახალი ტექნოლოგიების განვითარება ფინანსური სტაბილურობისა და მომხმარებელთა დაცვის ინტერესებთან ჰარმონიაში მიიყვანოს.
ეროვნული ბანკის ზედამხედველობის უფლებამოსილებები
ვირტუალური აქტივის მომსახურების პროვაიდერზე ზედამხედველობას საქართველოს ეროვნული ბანკი ახორციელებს. ზედამხედველობა ითვალისწინებს პროვაიდერის რეგისტრაციასა და რეგისტრაციის გაუქმებას, შემოწმებასა და რეგულირებას, წერილობითი მითითებების გაცემას, დამატებითი მოთხოვნების, შეზღუდვებისა და სანქციების დაწესებას. ეროვნული ბანკი უფლებამოსილია მოითხოვოს და მიიღოს ინფორმაცია პროვაიდერის კაპიტალის წარმოშობის წყაროების, მისი მნიშვნელოვანი წილის უშუალო მესაკუთრეებისა და ბენეფიციარი მესაკუთრეების შესახებ, ადგილზე ან დისტანციურად შეამოწმოს მისი შესაბამისობა კანონმდებლობის ან საკუთარი მოთხოვნების მიმართ, განახორციელოს აუდიტი და მიიღოს ნებისმიერი, მათ შორის კონფიდენციალური, ინფორმაცია. გარდა ამისა, ეროვნულ ბანკს შეუძლია დაუდგინოს პროვაიდერს ვირტუალური აქტივის შენახვისა და რისკების — საოპერაციო და კიბერუსაფრთხოების რისკების ჩათვლით — მართვის სტანდარტები და მოსთხოვოს რისკების მართვის საერთო ჩარჩოსა და შიდა კონტროლის ეფექტიანობის უზრუნველყოფა.