რომელი გადაწყვეტილებები გასაჩივრდება შესყიდვების საჩივრების საბჭოში
სახელმწიფო შესყიდვების შესახებ საქართველოს კანონი ტენდერის მონაწილეებს და მონაწილეობის მსურველებს გასაჩივრების ეფექტიან მექანიზმს აძლევს. მუხლი 23-1-ის თანახმად, შესყიდვებში მონაწილეობის მსურველს, პრეტენდენტს ან მიმწოდებელს უფლება აქვს, სახელმწიფო შესყიდვის განხორციელებასთან დაკავშირებული შემსყიდველი ორგანიზაციის ან სატენდერო კომისიის გადაწყვეტილება/ქმედება გაასაჩივროს შესყიდვების საჩივრების საბჭოში. გასაჩივრების უფლება გააჩნიათ როგორც მონაწილეობის მსურველს, ისე პრეტენდენტს, თუ საჩივარი ეხება სატენდერო/საკონკურსო განცხადებას, დოკუმენტაციას ან წინადადებების მიღების დაწყებამდე მიღებულ სხვა გადაწყვეტილებას; წინადადებების მიღების დაწყების შემდეგ მიღებული გადაწყვეტილებები კი მხოლოდ პრეტენდენტს აქვს უფლება გაასაჩივროს. გამარტივებული შესყიდვის შემთხვევაში გასაჩივრების უფლება გააჩნია ელექტრონულ სისტემაში მიმწოდებლის სტატუსით რეგისტრირებულ პირს, თუ შესყიდვის ღირებულება აღემატება ევროკავშირის დირექტივებით დადგენილ მონეტარულ ზღვრებს და საჩივარი ხელშეკრულების დადებასთან დაკავშირებულ გადაწყვეტილებას ეხება. არ გასაჩივრდება შესყიდვის საშუალებისა და მეთოდის შერჩევა, ევროკავშირის ზღვრებზე ნაკლები ღირებულების გამარტივებული შესყიდვის ხელშეკრულების დადება და საბჭოში გასაჩივრების შემთხვევაში პროცედურის შეჩერება.
გასაჩივრების ვადები და წესი
საჩივრის წარდგენის ვადები მუხლი 23-7-ის მიხედვით გადაწყვეტილების ტიპზეა დამოკიდებული. სატენდერო განცხადებასა და დოკუმენტაციასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილება გასაჩივრდება წინადადებების მიღების დაწყებამდე. სხვა გადაწყვეტილება გასაჩივრდება მისი ელექტრონულ სისტემაში ატვირთვიდან არაუგვიანეს 10 დღისა, ხოლო ქმედება — მისი განხორციელებიდან არაუგვიანეს 10 დღისა, მაგრამ მხოლოდ ხელშეკრულების დადებამდე. გამარტივებული შესყიდვის გადაწყვეტილება გასაჩივრდება მისი შესაბამის მოდულში ატვირთვიდან არაუგვიანეს 10 დღისა. საჩივარი საბჭოს ელექტრონულად, სახელმწიფო შესყიდვების ერთიანი ელექტრონული სისტემის მეშვეობით წარედგინება, ხოლო მისი ფორმასა და წესს საბჭოს რეგლამენტი განსაზღვრავს. საჩივრის წარდგენიდან არაუგვიანეს 2 სამუშაო დღისა საბჭო განიხილავს საჩივრის დასაშვებობის საკითხს. საჩივარი დაუშვებლად იქნება ცნობილი, თუ ის არაუფლებამოსილმა პირმა წარადგინა, წარდგენის ვადა გავიდა, ხელშეკრულება უკვე დადებულია, საქმე იმავე მხარეებს შორის უკვე განიხილება ან საკითხი სასამართლოს განსჯადია. თუ საჩივარი ფორმალურ მოთხოვნებს არ აკმაყოფილებს, მაგრამ დაუშვებლობის საფუძველი არ არსებობს, საბჭო მომჩივანს 1 სამუშაო დღის ვადას აძლევს საჩივრის დასაზუსტებლად, წინააღმდეგ შემთხვევაში ის ავტომატურად დაუშვებლად იქნება ცნობილი. გასაჩივრებული პროცედურები საჩივრის დასაშვებად ცნობისთანავე ავტომატურად ჩერდება, რაც მომჩივნის ძირითადი გარანტიაა.
საჩივრის წარდგენის საფასური
მუხლი 23-8-ის თანახმად, საბჭოსთვის საჩივრის წარსადგენად დგინდება საფასური. სახელმწიფო შესყიდვასთან დაკავშირებული საჩივრის შემთხვევაში საფასური შესყიდვის სავარაუდო ღირებულების 2%-ია, გამარტივებული შესყიდვის შემთხვევაში — ღირებულების 2%, მაგრამ არანაკლებ 100 ლარისა და არაუმეტეს 500 ლარისა. საჯარო და კერძო თანამშრომლობის პროექტთან დაკავშირებული საჩივრის შემთხვევაში საფასური პროექტის სავარაუდო ღირებულების 0,15%-ია, მაგრამ არანაკლებ 22 000 ლარისა და არაუმეტეს 150 000 ლარისა. საფასური არ გადაიხდება, თუ საჩივარი სატენდერო განცხადებასა და დოკუმენტაციასთან დაკავშირებულ საკითხებს ეხება. საფასური ბრუნდება მომჩივანს, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც საჩივარი არ დაკმაყოფილდა. საჩივრის გამოხმობის შემთხვევაში საფასური სრულად ბრუნდება, თუ ის საბჭოს სხდომამდე არის გამოხმობილი, და ნახევარი ოდენობით — თუ სხდომაზე ან მისი გამართვის შემდეგ. საფასურის გადახდისა და დაბრუნების წესებს საბჭოს რეგლამენტი განსაზღვრავს.
საჩივრის განხილვა საბჭოში და გადაწყვეტილების მიღება
მუხლი 23-9-ის მიხედვით, საბჭო საჩივარს იხილავს და გადაწყვეტილებას იღებს მისი დასაშვებად ცნობიდან 10 სამუშაო დღის ვადაში, ხოლო თუ მნიშვნელობის მქონე გარემოებების დადგენა ამ ვადაში ვერ ესწრება, საბჭოს გადაწყვეტილებით ვადა შეიძლება გაგრძელდეს არაუმეტეს კიდევ 10 სამუშაო დღით. საჩივარი განიხილება ღია სხდომაზე ზეპირი მოსმენით, რომლის დროსაც საბჭო უსმენს მხარეებსა და დაინტერესებულ პირებს. სხდომა უფლებამოსილია, თუ მას ესწრება საბჭოს სრული შემადგენლობის არანაკლებ ნახევარი. საბჭოს წევრს არ აქვს უფლება თავი შეიკავოს ხმის მიცემისგან, ხმების თანაბარ გაყოფაზე გადამწყვეტია თავმჯდომარის ხმა, ხოლო უთანხმო წევრს განსხვავებული აზრის წერილობით ჩამოყალიბების უფლება აქვს. გადაწყვეტილება უნდა იყოს დასაბუთებული და შედგებოდეს შესავალი, აღწერილობითი, სამოტივაციო და სარეზოლუციო ნაწილებისგან; ის მიღებისთანავე ქვეყნდება ელექტრონულ მოდულში, საჯაროა და მხარესთვის ჩაბარებულად ითვლება. საჩივრის დაკმაყოფილების შემთხვევაში საბჭო უფლებამოსილია შემსყიდველ ორგანიზაციას მიუთითოს არასწორ ქმედებაზე და მოსთხოვოს პროცედურების კანონიერად განხორციელება, მოსთხოვოს გადაწყვეტილების გადასინჯვა ან გაუქმება, ასევე დასვას მონაწილის პასუხისმგებლობის საკითხი. საბჭოს გადაწყვეტილების დაუყოვნებლივ შესრულება სავალდებულოა.
სასამართლოში გასაჩივრების უფლება
მუხლი 23-11 შესყიდვების მონაწილეობის მსურველს, პრეტენდენტს, მიმწოდებელს და შერჩევის პროცესის მონაწილეს უფლებას აძლევს, შემსყიდველი ორგანიზაციის ან სატენდერო კომისიის გადაწყვეტილება/ქმედება პირდაპირ სასამართლოში გაასაჩივროს — საბჭოს გავლის გარეშეც. დაინტერესებულ პირს უფლება აქვს საბჭოს მიერ მის საჩივართან დაკავშირებით მიღებული გადაწყვეტილება სასამართლოში გაასაჩივროს; ეს გასაჩივრება გადაწყვეტილების მოქმედების შეჩერებას არ იწვევს. სააგენტოსაც შეუძლია საბჭოს გადაწყვეტილების გასაჩივრება, თუ მიიჩნევს, რომ საბჭომ შესყიდვების მარეგულირებელი კანონმდებლობა არსებითად არასწორად განმარტა; ასეთი სარჩელი კანონმდებლობის სწორი განმარტების დადგენას უნდა ემსახურებოდეს. ასევე დაინტერესებულ პირს უფლება აქვს სააგენტოს გადაწყვეტილების/ქმედების სასამართლოში გასაჩივრება. ამრიგად, დაზარალებულ მხარეს ორი გზა აქვს: სწრაფი ადმინისტრაციული განხილვა საბჭოში და საბჭოს გადაწყვეტილების შემდგომი სასამართლო კონტროლი, ან უშუალოდ სასამართლო.
ხშირად დასმული კითხვები
რამდენ დრო აქვს მომჩივანს საჩივრის წარსადგენად?
განცხადებასა და დოკუმენტაციასთან დაკავშირებული გადაწყვეტილება — წინადადებების მიღების დაწყებამდე. სხვა გადაწყვეტილება — ელექტრონულ სისტემაში ატვირთვიდან არაუგვიანეს 10 დღისა, ქმედება — განხორციელებიდან არაუგვიანეს 10 დღისა, მაგრამ ხელშეკრულების დადებამდე. გამარტივებული შესყიდვის გადაწყვეტილება — მოდულში ატვირთვიდან 10 დღის განმავლობაში.
რა მოხდება საჩივრის დასაშვებად ცნობის შემდეგ?
გასაჩივრებული შესყიდვის პროცედურები დასაშვებად ცნობისთანავე ავტომატურად ჩერდება. შემსყიდველი ორგანიზაცია ვალდებულია საჩივრის განხილვის ვადაში არ მიიღოს გადაწყვეტილება და არ განახორციელოს ქმედება, გარდა გადაუდებელი აუცილებლობისა. საბჭო გადაწყვეტილებას იღებს დასაშვებად ცნობიდან 10 სამუშაო დღეში.
რა ზომის არის საჩივრის საფასური?
სახელმწიფო შესყიდვის სავარაუდო ღირებულების 2%, მაგრამ არანაკლებ 100 ლარი და არაუმეტეს 500 ლარი. საჯარო და კერძო თანამშრომლობის პროექტზე — ღირებულების 0,15%, მაგრამ არანაკლებ 22 000 ლარი და არაუმეტეს 150 000 ლარი. განცხადება-დოკუმენტაციის საჩივრებზე საფასური არ გადაიხდება.
შეიძლება თუ არა საბჭოს გადაწყვეტილების გასაჩივრება?
დიახ. დაინტერესებული პირი საბჭოს მიერ მის საჩივართან დაკავშირებით მიღებულ გადაწყვეტილებას სასამართლოში გაასაჩივრებს. გასაჩივრება გადაწყვეტილების მოქმედებას არ აჩერებს, ამიტომ მნიშვნელოვანია დროული რეაგირება.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
Legal.ge-ზე დაგეხმარებით ტენდერის გასაჩივრების ყველა ეტაპზე: შევაფასებთ გადაწყვეტილების გასაჩივრებადობასა და ვადებს, გამოვთვლით საფასურს, მოვამზადებთ საჩივარს სახელმწიფო შესყიდვების ერთიან ელექტრონულ სისტემაში წარსადგენად, წარგადგენთ თქვენს ინტერესებს საბჭოს სხდომაზე და, საჭიროების შემთხვევაში, მოვამზადებთ სასამართლო საჩივარს. ვადები მოკლეა — მიმართეთ დაუყოვნებლივ.