სასაქონლო ნიშნის რეგისტრაცია აშშ-ში და ქართული სამართალი
აშშ-ში სასაქონლო ნიშნის ფედერალური რეგისტრაცია ამერიკული სამართლის პროცედურაა და მისი საკუთარი წესები აქვს — ეს არაქართული რეგისტრაციის სისტემაა. ქართველი განმცხადებლისთვის კი ამ გზის სამართლებრივი მხარე რეალური და ზუსტად ციტირებადია: „სასაქონლო ნიშნების შესახებ“ საქართველოს კანონის მე-39 მუხლი გახსნის მადრიდის ოქმის კარს „საქპატენტის“ მეშვეობით, ხოლო მე-11 მუხლი პრიორიტეტის ფანჯარას ადგენს, რომელიც ქართულ და ამერიკულ განაცხადებს შორის თანმიმდევრობას იცავს. ამ გვერდზე ხსნის, როგორ მუშაობს ეს ორი ქართული ნორმა ამერიკული ამბიციის საწინააღმდეგოდ.
მადრიდის კარი — მუხლი 39
კანონის მე-39 მუხლის მიხედვით, კანონი ვრცელდება იმ სასაქონლო ნიშნებზე, რომელთა დაცვა მოითხოვება მადრიდის შეთანხმების ოქმის მიხედვით, და განაცხადი სასაქონლო ნიშნის საერთაშორისო რეგისტრაციაზე ოქმით დადგენილი წესით შეტანილ უნდა იქნეს „საქპატენტში“. განაცხადს უნდა დაერთოს საერთაშორისო კლასიფიკატორის მიხედვით დაჯგუფებული ჩამონათვლის თარგმანი ინგლისურ ენაზე. სწორედ ეს არის ის გზა, რომლითაც ქართულ ბაზაზე დამყარებული საერთაშორისო განაცხადი მრავალ იურისდიქციაში ვრცელდება — აშშ-ზე გავრცელების საკითხი კი მადრიდის სისტემის წევრობის საკითხავია და თითოეულ შემთხვევაში აქტუალური წევრობის ჩამონათვალით უნდა შემოწმდეს. ინგლისური ჩამონათვალი აქ განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია: ის ყველა დანიშნულ ქვეყანაში დაცვის ფარგლებს ადგენს ერთდროულად. ასეთი დაგეგმვა განაცხადის ერთეულივე შეცდომასაც კი აქცევს გამოსაწორებელ ეტაპად და არა დაკარგულ პრიორიტეტად.
პრიორიტეტის ფანჯარა — მუხლი 11
ორ ქვეყანში განაცხადის დაგეგმვა პრიორიტეტის წესებიდან იწყება. ნიშნის პრიორიტეტი დგინდება განაცხადის საქპატენტში შეტანის თარიღით, თუ ფორმალური მოთხოვნების ექსპერტიზის საფასური გადაიხდება შეტანიდან არაუგვიანეს 15 კალენდარული დღისა. საკონვენციო პრიორიტეტით განმცხადებელი პარიზის კონვენციის მონაწილე სახელმწიფოში პირველი განაცხადის თარიღს ეყრდნობა, თუ ქართულ განაცხადამდე არა უმეტეს 6 თვისა გასულა; იმავე ვადით მუშაობს საგამოფენო პრიორიტეტი — ოფიციალურ ან ოფიციალურად აღიარებულ საერთაშორისო გამოფენაზე წარდგენის პირველი დღიდან. ეს ორი პრიორიტეტი ერთმანეთის ვადას არ აგრძელებს.
ფორმალური მოთხოვნები მკაცრია: პრიორიტეტით სარგებლობის მსურველმა საქპატენტს განაცხადის შეტანის თარიღიდან ერთი თვის ვადაში უნდა აცნობოს ამის შესახებ და 3 თვის ვადაში წარადგინოს მოთხოვნის უფლების დამადასტურებელი საბუთები; საფასურიც ერთი თვის ვადაში გადაიხდება. სხვადასხვა საქონელს შეიძლება სხვადასხვა პრიორიტეტი დაუდგინდეს, ხოლო ერთი და იმავე პრიორიტეტისას უპირატესობა იმ ნიშანს ენიჭება, რომლის გამოყენება საქართველოში უფრო ადრე დაიწყო. სწორედ ეს ფანჯარა იცავს განმცხადებელს იმ რისკისგან, რომ ქართული განაცხადისა და უცხოურ ქვეყანაში განაცხადის შეტანას შორის ვინმე მის ნიშანს გაუსწრებს. პრიორიტეტის თარიღი ფორმალურ ვალდებულებასაც ატარებს თან: განაცხადის შეტანიდან არაუგვიანეს 15 კალენდარული დღისა უნდა გადაიხადას ფორმალური მოთხოვნების ექსპერტიზის საფასური — წინააღმდეგ შემთხვევაში შეტანის თარიღი პრიორიტეტს აღარ იძლევა, ამიტომ ეს ვადა საერთაშორისო განაცხადის პირველივე ეტაპზე გეგმაში უნდა ჩაიდოს.
ეროვნული ბაზა და საერთაშორისო გზის ურთიერთობა
მადრიდის გზა ეროვნულ ბაზაზეა აღჭურვილი, და სწორედ ამიტომ ქართული განაცხადის ხარისხი საერთაშორისო შედეგს წყვეტს. სანამ საერთაშორისო განაცხადი სხვა ქვეყნებისკენ გავა, ქართული განაცხადი ან მასზე აღჭურვილი რეგისტრაცია უნდა იყოს გამართული: ჩამონათვალი ისე უნდა იყოს შედგენილი, რომ მისი ზუსტი ინგლისური თარგმანი შესაძლებელი იყოს, და ვადები — საფასურის გადახდიდან პრიორიტეტის საბუთების წარდგენამდე — დაურღვევლად დაცული. განმცხადებლისთვის ეს ნიშნავს, რომ აშშ-სთან მიმართებაშიც კი გადაწყვეტილების პირველი ნაბიჯები საქართველოში კეთდება: საქპატენტში შეტანის თარიღი და მისგან გამომდინარე პრიორიტეტი მთელი საერთაშორისო სტრატეგიის საძირკველია. ამ ეტაპზე დაშვებული შეცდომა — გამოტოვებული საფასური ან არასწორი ჩამონათვალი — მოგვიანებით ვეღარ გასწორდება.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ აშშ-ში ნიშნის რეგისტრაციასთან დაკავშირებით ყველაზე ხშირად დასმულ კითხვებს.
შეიძლება თუ არა აშშ-ში პირდაპირ მიმართვა?
აშშ-ის ფედერალური რეგისტრაცია ამერიკული სამართლის სისტემის ნაწილია; ქართული კანონის ფარგლებით განმცხადებლის ინსტრუმენტი მადრიდის ოქმია — საერთაშორისო განაცხადი, რომელიც „საქპატენტში“ იწყება და აქტუალური წევრობის მიხედვით განისაზღვრება.
რას აკეთებს საკონვენციო პრიორიტეტი?
პირველი განაცხადის თარიღი 6 თვის ვადაში იმუშავებს: ამ პერიოდში სხვა ქვეყანაში განაცხადის შეტანა პირველი თარიღით ითვლება — თქვენი ნიშნის ქართული თარიღი ხდება ანგარიშის თარიღი.
რამდენ დროში უნდა გადავიხადო საფასური პრიორიტეტისთვის?
განაცხადის ფორმალური ექსპერტიზის საფასური — შეტანიდან არაუგვიანეს 15 კალენდარული დღისა; პრიორიტეტის მოთხოვნის საფასური — ერთი თვის ვადაში, ხოლო დამადასტურებელი საბუთები — 3 თვის ვადაში წარდგება.
რატომ არის მნიშვნელოვანი ინგლისური ჩამონათვალი?
იმიტომ, რომ საერთაშორისო განაცხადს კლასიფიკატორით დაჯგუფებული ჩამონათვლის ინგლისური თარგმანი უნდა დაერთოს და სწორედ ეს ჩამონათვალი განსაზღვრავს დაცვის ფარგლებს ყველა დანიშნულ იურისდიქციაში.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
აშშ-ისკენ მიმავალი გზა ქართული ბაზიდან იწყება: სწორი ჩამონათვალი, დროული საფასური და პრიორიტეტის გამართვა მთელ სტრატეგიას წყვეტს. Legal.ge-ს სპეციალისტები დაგეხმარებთ მადრიდის გზის დაგეგმვაში, ჩამონათვლის ინგლისურ თარგმანში და პრიორიტეტის ვადების დაცვაში — კანონის მე-39 და მე-11 მუხლების საფუძველზე. მოგვმართეთ Legal.ge-ის ფორმით.
