სასაქონლო ნიშნის საერთაშორისო რეგისტრაცია — მადრიდის სისტემა და საქართველო
სასაქონლო ნიშნის საერთაშორისო რეგისტრაცია მადრიდის სისტემით საქართველოსთან მიმართებაში ორივე მიმართულებით მუშაობს: ქართველი განმცხადებელი ერთი საერთაშორისო განაცხადით შეუძლია დაცვა მოითხოვოს ათეულობით სახელმწიფოში, ხოლო უცხოური ნიშნები საერთაშორისო რეგისტრაციის საფუძველზე საქართველოზე ვრცელდება. ამ მექანიზმის ქართული სამართლებრივი საფუძველი „სასაქონლო ნიშნების შესახებ“ კანონის მე-39, 41-ე, 42-ე და 44-ე მუხლებია: მუხლი 39 — გამავალი გზა; მუხლი 41 — შემომავალი გზა და შემოკლებული ექსპერტიზა; მუხლი 42 — გამოქვეყნება და გასაჩივრება; მუხლი 44 კი — ეროვნული განაცხადის წარდგენა გაუქმებული საერთაშორისო რეგისტრაციის საფუძველზე.
გამავალი გზა — მუხლი 39
კანონის მე-39 მუხლის მიხედვით, კანონი ვრცელდება იმ სასაქონლო ნიშნებზე, რომელთა დაცვა მოითხოვება მადრიდის შეთანხმების ოქმის მიხედვით, თუ ოქმით ან კანონის შესაბამისი თავით სხვა რამ არ არის გათვალისწინებული. განაცხადი სასაქონლო ნიშნის საერთაშორისო რეგისტრაციაზე ოქმით დადგენილი წესით შეტანილ უნდა იქნეს „საქპატენტში“ — ანუ საერთაშორისო განაცხადი ქართული გზით იწყება: ის ეროვნულ საფუძველზე ან ეროვნული განაცხადის საფუძველზე ივსება და „საქპატენტი“ მას ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ორგანიზაციის საერთაშორისო ბიუროში გადასცემს.
მე-39 მუხლის ერთი მნიშვნელოვანი ტექნიკური მოთხოვნაც აქ ყალიბდება: განაცხადს უნდა დაერთოს საერთაშორისო კლასიფიკატორის მიხედვით დაჯგუფებული საქონლის ჩამონათვლის თარგმანი ინგლისურ ენაზე. ანუ ქართულად შედგენილი ჩამონათვალი საერთაშორისო განაცხადისთვის ინგლისურად უნდა იყოს მომზადებული — ეს დეტალი ხშირად ხდება ვადების დაგვიანების მიზეზი და მას თავიდანვე უნდა მივხედოთ.
შემომავალი გზა და შემოკლებული ექსპერტიზა — მუხლი 41
როდესაც საქართველოში დაცვის მინიჭება მოითხოვება საერთაშორისო რეგისტრაციის საფუძველზე, მადრიდის ოქმის შესაბამისად, ასეთ საერთაშორისო სასაქონლო ნიშანზე ტარდება მხოლოდ არსობრივი ექსპერტიზა და მოწმდება საქონლის ჩამონათვლის კანონით დადგენილ მოთხოვნებთან შესაბამისობა. ფორმალური ექსპერტიზა აქ აღარ ტარდება — საერთაშორისო განაცხადის ფორმალურ მხარეზე უკვე ინტერნაციონალური ბიუროა პასუხისმგებელი. ამავე მუხლით, საერთაშორისო სასაქონლო ნიშნებთან მიმართებაში კანონის შესაბამის თავებში გამოყენებული „რეგისტრაციის“ ნაცვლად გამოიყენება ტერმინი „დაცვა“ — ეს ტერმინოლოგიური სიზუსტე მნიშვნელოვანია დოკუმენტების სწორი წაკითხვისთვის.
გამოქვეყნება და გასაჩივრება — მუხლი 42
სასაქონლო ნიშნის საერთაშორისო რეგისტრაციის მონაცემები ქვეყნდება ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ორგანიზაციის საერთაშორისო ბიუროს ჟურნალში — ეს მსოფლიო დონის საჯარო ცნობადობის წყაროა. ხოლო როდესაც საერთაშორისო ნიშნისთვის საქართველოში დაცვის მინიჭების თაობაზე დადებითი გადაწყვეტილება გამოიტანება, ბიულეტენში გადაწყვეტილების მიღებიდან ერთი თვის ვადაში დამატებით ქვეყნდება საერთაშორისო რეგისტრაციის თარიღი და ნომერი. გასაჩივრების ვადა კი აითვლება სწორედ ბიულეტენში ამ თარიღისა და ნომრის გამოქვეყნების დღიდან — ანუ ქართული წესით გასაჩივრების საათი იწყება ეროვნული ბიულეტენის გამოქვეყნებით და არა საერთაშორისო ჟურნალით.
ეროვნული განაცხადის გზა გაუქმებული რეგისტრაციის შემდეგ — მუხლი 44
მადრიდის სისტემის ერთ-ერთი რისკია საერთაშორისო რეგისტრაციის სრული გაუქმება საწყის საფუძველზე — მაგალითად, ეროვნული განაცხადის ან ბაზისური რეგისტრაციის ვადის გასვლის გამო. კანონის 44-ე მუხლი ამ რისკისგან დაცვას გვთავაზობს: გაუქმებული საერთაშორისო რეგისტრაციის საფუძველზე ეროვნულ განაცხადთან ერთად განმცხადებელმა უნდა წარადგინოს ინტელექტუალური საკუთრების მსოფლიო ორგანიზაციის საერთაშორისო ბიუროს მიერ დამოწმებული საბუთი, რომლითაც დასტურდება, რომ საერთაშორისო რეგისტრაცია გაუქმებამდე ვრცელდებოდა საქართველოზე.
პროცედურა ამ შემთხვევაში მნიშვნელოვნად შემოკლებულია: თუ ეროვნული განაცხადის „საქპატენტში“ შეტანის დღისათვის უკვე მიღებულია გადაწყვეტილება დაცვის მინიჭების თაობაზე, განაცხადს არსობრივი ექსპერტიზა არ უტარდება; ხოლო თუ გაუქმების დღისათვის ნიშანს საქართველოში დაცვა მინიჭებული ჰქონდა, „საქპატენტი“ ატარებს მხოლოდ ფორმალური მოთხოვნების ექსპერტიზას და ნიშანს პირდაპირ არეგისტრირებს რეესტრში ბიულეტენში გამოქვეყნებით. ანუ ტრანსფორმაცია ქართულ სამართალში დაცვის გაგრძელების რეალურ ინსტრუმენტად არის მოწყობილი.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ საერთაშორისო რეგისტრაციასთან დაკავშირებით ყველაზე ხშირად დასმულ კითხვებს.
საიდან იწყება საერთაშორისო განაცხადი ქართველი განმცხადებლისთვის?
„საქპატენტიდან“ — განაცხადი მადრიდის ოქმით დადგენილი წესით შეტანილი უნდა იყოს „საქპატენტში“ და მას უნდა დაერთოს ჩამონათვლის ინგლისურად თარგმანი.
როგორ მოქმედებს უცხოური საერთაშორისო ნიშანი საქართველოში?
საქართველოზე გავრცელებულ საერთაშორისო ნიშანზე ტარდება მხოლოდ არსობრივი ექსპერტიზა; დადებითი გადაწყვეტილების შემთხვევაში ნიშანი საქართველოში „დაცვას“ იძენს და მისი თარიღი და ნომერი ბიულეტენში ქვეყნდება.
რა ხდება საერთაშორისო რეგისტრაციის გაუქმებისას?
შესაძლებელია ეროვნული განაცხადის წარდგენა: ბიუროს დამოწმებული საბუთით, რომ რეგისტრაცია გაუქმებამდე საქართველოზე ვრცელდებოდა; დაცვა რომ უკვე მინიჭებული იყო, კეთდება მხოლოდ ფორმალური ექსპერტიზა და ნიშანი რეესტრში პირდაპირ რეგისტრირდება.
სად ქვეყნდება საერთაშორისო რეგისტრაციის მონაცემები?
მსოფლიო ორგანიზაციის საერთაშორისო ბიუროს ჟურნალში, ხოლო საქართველოში დაცვის შესახებ დადებითი გადაწყვეტილების შემდეგ — რეგისტრაციის თარიღი და ნომერი ეროვნულ ბიულეტენშიც, ერთი თვის ვადაში.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
საერთაშორისო რეგისტრაცია დაგეგმვას მოითხოვს: საწყისი ეროვნული ან ბაზისური განაცხადი, ჩამონათვლის ინგლისური თარგმანი, წევრი სახელმწიფოების ჩამონათვალი და გასაჩივრების ვადები — თითოეული ნაბიჯი შედეგზე აისახება. Legal.ge-ს სპეციალისტები დაგეხმარებთ მადრიდის გზის დაგეგმვაში და კანონის მე-39, 41-ე, 42-ე და 44-ე მუხლებით გათვალისწინებული პროცედურების განხორციელებაში. მოგვმართეთ Legal.ge-ის ფორმით.