ავიაკომპანიის რეგულაციები ქართული საავიაციო კანონმდებლობით
ავიაკომპანიის ყოველდღიური საქმიანობა საქართველოში არა მხოლოდ ავიაციის შესახებ კოდექსით, არამედ მის საფუძველზე გამოცემული მრავალი აქტით არის გარსშემორტყმული: წესებით, ბრძანებებით, მითითებებით, ინსტრუქციებითა და ცირკულარებით. საერთაშორისო პრაქტიკაში ავიაკომპანიების რეგულირებას ხშირად უცხოური რეგულატორული სისტემების სახელებით იხსენიებენ, თუმცა საქართველოში მოქმედ მოთხოვნებს სწორედ ქართული კოდექსის ნორმათა იერარქია ქმნის — კერძოდ, მისი მე-9, 9-1, 9-2 და 10-2 მუხლები. ეს გვერდი ხსნის, როგორ არის აგებული ეს სისტემა: ვინ გამოსცემს აქტებს, ვისზე ვრცელდება ისინი, როგორ იჩივრება და რა არის უსაფრთხოების მითითება, რომელიც სისტემის ყველაზე სწრაფი ინსტრუმენტია.
ნორმატიული აქტების სისტემა — მუხლი 9
კოდექსის მე-9 მუხლის მიხედვით, საავიაციო საქმიანობის მარეგულირებელი ორგანოები თავიანთი კომპეტენციის ფარგლებში, ამ კოდექსისა და საქართველოს სხვა საკანონმდებლო აქტების საფუძველზე გამოსცემენ საავიაციო საშუალებების ყველა მფლობელისა და მომხმარებლისთვის სავალდებულო წესებს, ბრძანებებს, მითითებებს, ინსტრუქციებს, ცირკულარებს და სხვა ნორმატიულ და ინდივიდუალურ აქტებს — საავიაციო საქმიანობის განხორციელების, საავიაციო საშუალებების წარმოების, სარემონტო სამუშაოების, მშენებლობისა და ექსპლუატაციის საკითხების რეგულირებისათვის და საავიაციო უშიშროების ღონისძიებების დაუყოვნებლივ განსახორციელებლად. ანუ ავიაკომპანიისთვის სავალდებულო წესების წყარო ერთიანია და ცალსახად განსაზღვრული უწყებრივი იერარქიით მუშაობს.
ამავე მუხლით, სამოქალაქო საავიაციო საქმიანობა, გარდა ამ აქტებისა, რეგულირდება საერთაშორისო საავიაციო ორგანიზაციებისა და ევროკავშირის მიერ მიღებული რეგულაციებით ან დირექტივებით დამტკიცებული სახელმძღვანელოებით, სახელმძღვანელო მასალებითა და პროცედურებით. გარდა ამისა, სხვა სამინისტროებისა და უწყებების ნორმატიული აქტების პროექტები, რომლებითაც გათვალისწინებულია აფეთქება, სროლა, მაღლივი კორპუსებისა და მოწყობილობების მშენებლობა, ელექტროგადამცემი ხაზების მონტაჟი, რადიოდაბრკოლებების შექმნა და უსაფრთხო საჰაერო მოძრაობისთვის სხვა სახიფათო სამუშაოები, უნდა შეთანხმდეს მარეგულირებელ ორგანოებთან — ანუ საჰაერო მოძრაობაზე გავლენის მქონე ყველა გადაწყვეტილება საავიაციო კონტროლს ექვემდებარება.
სააგენტოს აქტები და მათი გასაჩივრება — მუხლი 9-1
მუხლი 9-1 განსაზღვრავს სააგენტოს საკუთარ აქტწარმოებას: სააგენტოს დირექტორი გამოსცემს ნორმატიულ და ინდივიდუალურ ადმინისტრაციულ-სამართლებრივ აქტებს კანონით, საქართველოს სხვა სამართლებრივი აქტებითა და საერთაშორისო ხელშეკრულებებით გათვალისწინებულ შემთხვევებსა და ფარგლებში. დირექტორს უფლება აქვს, ფრენის უსაფრთხოების ან/და საავიაციო უშიშროების მოთხოვნების გათვალისწინებით, დაუშვას გამონაკლისები სამოქალაქო ავიაციის ნორმატიული აქტებიდან — შესაბამისი აქტებით განსაზღვრულ შემთხვევებში.
ავიაკომპანიისთვის მნიშვნელოვანია გასაჩივრებისა და შეჩერების წესიც: სააგენტოს სამართლებრივი აქტები საჩივრდება მხოლოდ სასამართლოში, კანონმდებლობით დადგენილი წესით. სარჩელის სასამართლოში წარდგენის შემთხვევაში ჩერდება შესაბამისი აქტის მოქმედება — გარდა იმ აქტისა, რომელიც გამოცემულია „საერთაშორისო სამოქალაქო ავიაციის შესახებ“ ჩიკაგოს 1944 წლის კონვენციის, მისი დანართების ან/და სამოქალაქო ავიაციის სხვა ნორმატიული აქტების მოთხოვნების დარღვევის გამო, რამაც საფრთხე შეუქმნა ფრენის უსაფრთხოებას ან/და საავიაციო უშიშროებას ან რასაც ასეთი საფრთხის შექმნა შეეძლო. ანუ უსაფრთხოების საფრთხის შემქმნელ აქტზე სარჩელი მის აღსრულებას არ აჩერებს.