დრონის რეგისტრაცია და ლიცენზირება

უპილოტო საჰაერო სისტემის ცნება და მარეგულირებელი ჩარჩო

დრონების სამართლებრივი რეგულირება ცნებიდან იწყება. კანონით განმარტებულია, რომ უპილოტო საჰაერო სისტემა არის უპილოტო საჰაერო ხომალდებისა და მათ ექსპლუატაციასთან დაკავშირებული ელემენტების ერთობლიობა, ხოლო უპილოტო საჰაერო ხომალდი — საფრენი აპარატი, რომლის ბორტზე პილოტი არ იმყოფება. ეს განმარტება მნიშვნელოვანია, რადგან სწორედ მასზეა მიბმული მთელი შემდგომი რეგულაციული ლოგიკა: სისტემად აღქმა ნიშნავს, რომ რეგულატორი აპარატს მის მხარდამჭერ ინფრასტრუქტურასთან ერთად აფასებს და არა მხოლოდ ფიზიკურ მოწყობილობად.

უპილოტო საჰაერო ხომალდების რეგისტრაციისა და ფრენის, აგრეთვე უპილოტო სისტემისა და ხომალდების ექსპლუატაციის, გამოყენებისა და შეზღუდვების წესები განისაზღვრება სააგენტოს ნორმატიული აქტით. ეს ნიშნავს, რომ კანონი ჩარჩოს აწესებს, დეტალური წესები კი ადმინისტრაციულ დონეზე იბადება და მათი აქტუალობა ყოველ კონკრეტულ შემთხვევაში ცალკე უნდა შემოწმდეს. პრაქტიკაში დრონის მფლობელისთვის ეს ის წერტილია, სადაც ზოგადი ცოდნა აღარ კმარა — საჭიროა მოქმედი ნორმატიული აქტის ზუსტი შიგთავსის ცოდნა. ოპერატორის პირველი ნაბიჯი სწორედ აპარატის სტატუსის განსაზღვრაა და არა ფრენის დაგეგმვა.

რეგისტრაციის ზოგადი წესი და გამონაკლისები

ფრენისათვის ვარგისი ყველა საჰაერო ხომალდი ექვემდებარება სავალდებულო სახელმწიფო რეგისტრაციას შესაბამისი სერტიფიკატის გაცემით. სამოქალაქო ხომალდი რეგისტრირდება სამოქალაქო საჰაერო ხომალდების სახელმწიფო რეესტრში ან ზემსუბუქი საჰაერო ხომალდების რეესტრში, რეგისტრაციის, აღრიცხვისა და რეესტრიდან ამოღების წესებს კი სააგენტო ადგენს. სახელმწიფო ხომალდებისთვის ცალკე რეესტრია, ექსპერიმენტული ხომალდები სახელმწიფო რეესტრში საერთოდ არ რეგისტრირდება და იმ ორგანიზაციებში აღირიცხება, სადაც საცდელ-საკონსტრუქტორო ან სამეცნიერო-კვლევით ფრენას ატარებენ. არასამრეწველო ხერხით დამზადებული, არაუმეტეს 1 000 კილოგრამი მასის მქონე ხომალდის (გარდა ზემსუბუქისა) რეგისტრაცია საავიაციო სპორტის შესაბამის უწყებაში სავალდებულოა. დრონის შემთხვევაში სწორედ ამ რეესტრებისა და წესების განსაზღვრა წყვეტს, სად და როგორ უნდა მოხდეს აპარატის აღრიცხვა. ამასთან, განაცხადის მომზადება ყოველთვის სააგენტოს აქტუალურ მოთხოვნებზე უნდა დაეფუძნოს, რადგან წესები იცვლება და მოდიფიკაციები აპარატის კატეგორიასაც ეხება.