ოჯახური და არასრულწლოვანთა დანაშაულები

არასრულწლოვნის ჩაბმა ანტისაზოგადოებრივ ქმედებაში (მუხლი 171)

რა არის ანტისაზოგადოებრივი ქმედება?

კანონის მიხედვით, ეს არის მოქმედებები, რომლებიც ეწინააღმდეგება საზოგადოებრივ მორალს და აზიანებს ბავშვის განვითარებას. ასეთად მიიჩნევა: მათხოვრობა, სისტემატური ლოთობა, არაოსამედიცინო მიზნით ნარკოტიკების მოხმარება, აზარტულ თამაშებში მონაწილეობა და კრიმინალურ საქმიანობაში (მაგ. წვრილმან ქურდობაში) ჩართვა.

რა ხდება, თუ ბავშვს მშობელი აიძულებს იმათხოვროს?

ეს არის სისხლის სამართლის მძიმე დანაშაული. ამ შემთხვევაში, სისხლისსამართლებრივი პასუხისმგებლობის გარდა, ერთვება სამოქალაქო კანონმდებლობაც და მშობელს უჩერდება ან ჩამოერთმევა მშობლის უფლება. ბავშვის ინტერესებს დაიცავს სახელმწიფო ზრუნვის სააგენტო და სპეციალიზებული ადვოკატი.

სავალდებულოა თუ არა ადვოკატს ჰქონდეს სპეციალიზაცია ასეთ საქმეებზე?

დიახ. საქართველოს კანონმდებლობის თანახმად (არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულების კოდექსი), საქმეში, სადაც ფიგურირებს არასრულწლოვანი (იქნება ის ბრალდებული თუ დაზარალებული), სავალდებულოა ჩართული იყოს იურისტი, რომელსაც გავლილი აქვს სპეციალური გადამზადება და ფლობს არასრულწლოვანთა მართლმსაჯულების სპეციალიზაციას.

როგორ ხდება ბავშვის დაკითხვა, რომ მას ფსიქოლოგიური ტრავმა არ მიადგეს?

არასრულწლოვნის დაკითხვა ხდება სპეციალურ, ბავშვზე მორგებულ ოთახში (ხშირად ვიდეოჩანაწერით, რათა თავიდან იქნას აცილებული მრავალჯერადი დაკითხვა). პროცესს სავალდებულოდ ესწრება ფსიქოლოგი, კანონიერი წარმომადგენელი და ადვოკატი, რათა დაკითხვამ არ მიაყენოს ბავშვს დამატებითი სტრესი.

4 წთ·10 იან 2026

არასრულწლოვნის ჩაბმა ანტისაზოგადოებრივ ქმედებაში: დანაშაულის სიმძიმე და იურიდიული დაცვა

ბავშვთა და არასრულწლოვანთა უფლებების დაცვა საქართველოს სახელმწიფოს ერთ-ერთი უმთავრესი პრიორიტეტია. არასრულწლოვნის ჩაბმა ანტისაზოგადოებრივ ქმედებაში განეკუთვნება მძიმე დანაშაულთა კატეგორიას, რომელიც უშუალოდ ხელყოფს ბავშვის ნორმალურ ფიზიკურ, ფსიქოლოგიურ და ზნეობრივ განვითარებას. ეს დანაშაული გულისხმობს მოზარდის ჩართვას მათხოვრობაში, სისტემატურ ლოთობაში, ნარკოტიკული საშუალებების მოხმარებაში, აზარტულ თამაშებში ან სხვა ისეთ ქმედებებში, რომლებიც მას კრიმინალური სამყაროსკენ ან დეგრადაციისკენ უბიძგებს. საქართველოში ამგვარი დანაშაულის წინააღმდეგ მკაცრი საკანონმდებლო რეგულაციები მოქმედებს. იურიდიული მომსახურება ამ სფეროში მოითხოვს განსაკუთრებულ სენსიტიურობას და სპეციფიკურ ცოდნას, რადგან საქმე ეხება ბავშვის საუკეთესო ინტერესებს. იურისტები და ადვოკატები უზრუნველყოფენ დაზარალებული მოზარდების სრულყოფილ სამართლებრივ და ფსიქოლოგიურ მხარდაჭერას სახელმწიფო უწყებებთან კომუნიკაციისას. ამავდროულად, სამართლებრივი დაცვა ესაჭიროებათ იმ პირებსაც, ვისაც, შესაძლოა, უსაფუძვლოდ ან მტკიცებულებების არარსებობის პირობებში ედებათ ბრალი ამ უმძიმეს ქმედებაში, რათა უზრუნველყოფილი იყოს ობიექტური და სამართლიანი სასამართლო განხილვა.

რას მოიცავს იურიდიული მომსახურება არასრულწლოვანთა ექსპლუატაციის საქმეებზე

არასრულწლოვანთა საქმეებზე მომუშავე იურისტების მომსახურება ფარავს სისხლის სამართლის, ოჯახის სამართლისა და ბავშვთა უფლებების კომპლექსურ საკითხებს. კერძოდ, მომსახურება მოიცავს:

  • დაზარალებული არასრულწლოვნის ინტერესების დაცვა: სახელმწიფო ზრუნვის სააგენტოსთან, სოციალურ მუშაკებსა და სამართალდამცავებთან მჭიდრო თანამშრომლობა, რათა ბავშვი მყისიერად იქნას განრიდებული საფრთხის შემცველი გარემოდან და უზრუნველყოფილი იყოს მისი უსაფრთხოება.
  • მათხოვრობაში ან კრიმინალში ჩაბმის ფაქტების გამოძიება: ადვოკატი ეხმარება მსხვერპლის ოჯახს (ან კანონიერ წარმომადგენელს) დააფიქსიროს მტკიცებულებები, მოითხოვოს დამნაშავე პირის (ხშირად ორგანიზებული ჯგუფის) იდენტიფიცირება და დასჯა.
  • მშობლის უფლებების შეზღუდვა ან ჩამორთმევა: თუ ანტისაზოგადოებრივ ქმედებაში არასრულწლოვნის ჩაბმა ხდება უშუალოდ მშობლის ან მეურვის მიერ (მაგალითად, ბავშვის იძულება იმათხოვროს), იურისტი იწყებს სამოქალაქო დავას მშობლის უფლების ჩამორთმევის თაობაზე.
  • ბრალდებულის დაცვა: პირის სისხლისსამართლებრივი დაცვა, რომელსაც ედება ბრალი არასრულწლოვნის სისტემატურ ლოთობაში, ნარკოტიკების მოხმარებაში ან აზარტულ თამაშებში ჩაბმაში. მტკიცებულებათა ობიექტური ანალიზი და ალტერნატიული ექსპერტიზების დანიშვნა.
  • ფსიქოლოგიური ექსპერტიზების თანხლება: არასრულწლოვნის დაკითხვისა და ფსიქოლოგიური შეფასების პროცესში მონაწილეობა, რათა არ დაირღვეს ბავშვის უფლებები და დაკითხვა ჩატარდეს კანონის უმკაცრესი დაცვით.
  • სარეაბილიტაციო პროგრამებში ჩართვის მოთხოვნა: დაზარალებული მოზარდისთვის სახელმწიფოსგან შესაბამისი ფსიქო-სოციალური სარეაბილიტაციო სერვისების მოთხოვნა.