ქურდული სამყაროს წევრობა და კანონიერი ქურდობა საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 223¹ მუხლის ორი ნაწილია. პირველი მათგანი ამ სამყაროსთან მიკუთვნებას — წევრობას — სჯის, მეორე კი ამ წრეში განსაკუთრებულ სტატუსს. ორივე შემადგენლობა სპეციფიკურია: ბრალდება კონკრეტულ ქმედებას — ქურდობას, ძალადობას, გამოძალვას — არ უნდა აჩვენებდეს; მას პირის მიკუთვნების ფაქტი უნდა დაამტკიცოს.
სწორედ ეს განსაზღვრავს დაცვის ამოცანას ამ მუხლის საქმეებზე: გადაამოწმოს, რა ეყრდნობა ბრალდება მიკუთვნებაში, რამდენად გამართავს ეს მასალები და არსებობს თუ არა საფუძველი პასუხისმგებლობისგან განთავისუფლების ნორმის გამოსაყენებლად. ქვემოთ მოცემულია მუხლის სრული ნორმატიული შინაარსი — ყველა ციფრი აღებულია მხოლოდ მისი ტექსტიდან.
ორივე ნაწილის სანქციები
მუხლი ორი შემადგენლობით არის აგებული და თითოეულს საკუთარი სანქცია აქვს:
- პირველი ნაწილი — „ქურდული სამყაროს“ წევრობა: თავისუფლების აღკვეთა ვადით შვიდიდან ათ წლამდე, ჯარიმით ან უამისოდ;
- მე-2 ნაწილი — „კანონიერი ქურდობა“: თავისუფლების აღკვეთა ვადით ცხრიდან თხუთმეტ წლამდე, ჯარიმით ან უამისოდ.
სანქციების სხვაობა მნიშვნელოვანია: ქვედა საზღვარი პირველ ნაწილში შვიდი წელია, მე-2 ნაწილში — ცხრა; ზედა საზღვარი შესაბამისად ათი და თხუთმეტი წელი. ჯარიმა ორივე ნაწილში ალტერნატივაა — შეიძლება დაემატოს სასჯელს ან არა. ბრალდებისთვის ამიტომ კრიტიკულია, სწორად გამოჰყოს ეს ორი ფორმა.
პირადი გადაწყვეტილებების კუთხით ეს განსხვავება კიდევ უფრო მნიშვნელოვანია: პირველი ნაწილი მოქმედებს განთავისუფლების ნორმასთან ერთად, რომელიც მხოლოდ მას შეეხება; მე-2 ნაწილზე ეს ნორმა არ ვრცელდება. ანუ კვალიფიკაციის საკითხი აქ არა მხოლოდ სასჯელის ზომას, არამედ საერთოდ პასუხისმგებლობისგან გათავისუფლების შესაძლებლობასაც წყვეტს.