სტუდენტის უფლებები

სკოლის უსაფრთხოება

ვინ არის პასუხისმგებელი?

სკოლა — გარემოს შექმნით; ოპერატიულად — მანდატური.

ჩანთის შემოწმება?

უკონტაქტო, იმავე სქესის პირით, მოწმით და მშობლის ინფორმირებით.

განცალკევება?

უსაფრთხო გარემოში, მშობლის მოსვლამდე, ოქმით.

დაფინანსება?

საჯაროში — ბიუჯეტიდან; კერძო — ხელშეკრულებით.

3 წთ·9 იან 2026

სკოლის უსაფრთხოების სამართლებრივი რეჟიმი საქართველოში ერთი მუხლის გარშემოა აგებული — „ზოგადი განათლების შესახებ“ კანონის ძალადობის დაუშვებლობის, უსაფრთხოებისა და საზოგადოებრივი წესრიგის დაცვის ნორმების — და მას ზოგადი ვალდებულება ავსებს: სკოლა ვალდებულია სასკოლო დროს შექმნას ჯანმრთელობისთვის, სიცოცხლისა და საკუთრებისთვის უსაფრთხო გარემო. ამ გვერდზე ამ რეჟიმს ვხსნით: ვინ პასუხისმგებელია, რა უფლებები აქვს მანდატურს და სად არის საზღვრები.

ძალადობის აკრძალვა და დაუყოვნებელი რეაგირება

კანონის ნორმა კატეგორიულია: დაუშვებელია სკოლაში ძალადობა მოსწავლის ან ნებისმიერი სხვა პირის მიმართ; ფიზიკური ან სიტყვიერი შეურაცხყოფის შემთხვევაში სკოლა ვალდებულია დაუყოვნებლივ მოახდინოს სათანადო რეაგირება კანონმდებლობით დადგენილი წესით. საჯარო სკოლაში მანდატურის სამსახურის მომსახურება სახელმწიფო ბიუჯეტიდან ფინანსდება, კერძო სკოლა კი შესაძლოა მანდატურის სამსახურთან ხელშეკრულებით უზრუნველყოფდეს უსაფრთხოებისა და წესრიგის დაცვას ან ფსიქოსოციალურ მომსახურებას. ეს განსხვავება მშობლისთვის მნიშვნელოვანია: ორივე ფორმატში ვალდებულება იგივეა, განსხვავებულია მხოლოდ დაფინანსების არხი. პრაქტიკული შედეგი კი ის არის, რომ რეაგირების მოთხოვნა ფორმატის მიუხედავად ერთნაირად აგებს: კერძო სკოლა ვალდებულებისგან ხელშეკრულების არარსებობით ვერ გაამართლებს, როგორც საჯარო — ბიუჯეტის დეფიციტით; ორივე შემთხვევაში სამართლებრივი საზღვარი ერთი და იგივე ნორმაა, და მისი ცოდნა მშობლის პირველი საშუალებაა პოზიციის დასაფიქსირებლად — წერილობითი ფორმით და გადაწყვეტილების მოლოდინშივე.

მანდატური და მისი უფლებამოსილებანი

მოსწავლე ვალდებულია შეასრულოს მანდატურის — მისი არარსებობის შემთხვევაში დირექტორის მიერ განსაზღვრული უფლებამოსილი პირის — კანონიერი მითითებები. მანდატური თავის მხრივ ვალდებულია მოსწავლის მიერ სავარაუდო დისციპლინური გადაცდომის ან სამართალდარღვევის ჩადენისა და ღონისძიებების შესახებ შეატყობინოს მშობელს და დირექტორს; სავარაუდო სამართალდარღვევის შემთხვევაში — სამართალდამცავ ორგანოებს. კანონი მანდატურს ასევე აწესრიგებს: შესაბამისი განათლების მქონე, ნასამართლების არმქონე ქმედუნარიანი მოქალაქე უნდა იყოს, და სკოლებში განაწილებისა თუ როტაციის, ეთიკის, მეტალოდეტექტორის გამოყენების წესები ცალკე აქტებით იწერება.

უკონტაქტო დათვალიერება და განცალკევება

კანონი ინტერვენციის ორ ფორმას დეტალურად აწესრიგებს. უკონტაქტო ზედაპირული დათვალიერება დასაშვებია მხოლოდ მაშინ, როცა გარემოებები მიუთითებს შინაგანაწესის შესაძლო დარღვევაზე ან სამართალდარღვევაზე; მას ახორციელებს იმავე სქესის პირი, თანდასწრებით სკოლის თანამშრომლისა, წინასწარი გაფრთხილებით, კოლექტიური ფორმა კატეგორიულად აკრძალულია და მშობელს დაუყოვნებლივ ეცნობება. მოსწავლის განცალკევება ემოციურად და ფიზიკურად უსაფრთხო გარემოში დასაშვებია მხოლოდ საუკეთესო ინტერესებიდან, უფლებამოსილი პირის თანდასწრებით და მშობლის ან მის მიერ განსაზღვრული პირის გამოცხადებამდე; ამ დროს სკოლა, მანდატური და საჭიროების შემთხვევაში ფსიქოლოგი ღონისძიებებს უსაფრთხოების, რისკის შემცირებისა და ქცევის მართვის მიზნით ატარებს. ყველა ქმედება ოქმით ფიქსირდება.

განახლდა: 7 ნოე 2026

გადამოწმებულია მოქმედ კანონმდებლობასთან: 27 ივნ 2026

სამართლებრივი საფუძველი: