ინფორმაციის მიწოდების ვალდებულება სესხამდე
სტუდენტური სესხი, როგორც საფინანსო მომსახურება, მომხმარებლის უფლებების დაცვის შესახებ კანონის ზოგად წესებს ემორჩილება. მუხლი 5 ხელშეკრულების დადებამდე მოვაჭრეს ავალდებულებს, მომხმარებელს სახელმწიფო ენაზე, მკაფიოდ და გასაგებად მიაწოდოს უტყუარი და სრული ინფორმაცია: მომსახურების დასახელებისა და არსებითი მახასიათებლების, მოვაჭრის ვინაობისა და მისამართის, ფასისა და დამატებითი ხარჯების, გადახდისა და მიწოდების პირობების, გარანტიების, ხელშეკრულების ვადისა და უარის თქმის პირობების შესახებ. სესხის შემთხვევაში ეს ნიშნავს პროცენტის, საკომისიოების და სხვა დანახარჯების წინასწარ გამჭვირვალე ჩვენებას.
განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ორი წესი: პირველი — ეს ინფორმაცია ხელშეკრულების განუყოფელი ნაწილია და შეიძლება შეიცვალოს მხოლოდ მხარეების აშკარა თანხმობით; მეორე — შესაბამისობის მტკიცების ტვირთი მოვაჭრეს ეკისრება. თუ მოვაჭრემ დამატებით ხარჯებთან დაკავშირებული ინფორმაციის მიწოდება დაარღვია, მომხმარებელს შესაბამისი დამატებითი ხარჯი არ დაეკისრება. სესხის ყველა პირობის წერილობითი ფიქსაცია და შენახვა სწორედ ამ წესების პრაქტიკული გამოყენებაა.
სტანდარტული პირობები და მათი განმარტება
სტუდენტური სესხის ხელშეკრულებები ხშირად სტანდარტული პირობებით იდება. მუხლი 21 განსაზღვრავს: სტანდარტული პირობა არის მოვაჭრის მიერ მომხმარებლისთვის დადგენილი, წინასწარ ჩამოყალიბებული, მრავალჯერადი გამოყენებისთვის გამიზნული პირობა. წერილობით შეთავაზებული სტანდარტული პირობები მარტივ და გასაგებ ენაზე უნდა იყოს ჩამოყალიბებული, ორაზროვანი პირობა კი მომხმარებლის სასარგებლოდ განიმარტება. იმის მტკიცება, რომ პირობა ინდივიდუალურად შეთანხმდა, მოვაჭრეს უნდა დაადგინოს.
უსამართლო პირობების ბათილობა
მუხლი 22 უსამართლო სტანდარტულ პირობებს ბათილად ცნობს: ბათილია პირობა, რომელიც ეწინააღმდეგება ნდობისა და კეთილსინდისიერების პრინციპებს და იწვევს უფლებათა გაუმართლებელ დისბალანსს მომხმარებლის საზიანოდ. კანონი სპეციალურად ასახელებს ისეთ პირობებს, როგორიცაა პასუხისმგებლობის გამორიცხვა ჯანმრთელობის დაზიანებისას, მოთხოვნების ურთიერთგაქვითვის გამორიცხვა, ზიანზე მეტი თანხის მოთხოვნა, ხელშეკრულების ცალმხრივი შეცვლა, ფასის მომენტში დადგენა, დავის მხოლოდ უცხო არბიტრაჟში განხილვა და მტკიცების ტვირთის მომხმარებელზე გადატანა — სესხის ხელშეკრულებაში ამ პირობათა რომელიმეს აღმოჩენა ბათილობის საფუძველია. ბათილი პირობის გამო ხელშეკრულების დანარჩენი ნაწილი, წესით, ძალაში რჩება.
დაცვის მექანიზმები
მუხლი 28 დაცვის გზებს განსაზღვრავს: მომხმარებელს უფლება აქვს კანონის დარღვევის შესახებ მიმართოს კონკურენციისა და მომხმარებლის დაცვის სააგენტოს ან შესაბამის მარეგულირებელ ორგანოს, და ეს უფლება არ ართმევს სასამართლოსთვის ან არბიტრაჟისთვის მიმართვის ან მედიაციის უფლებას. სესხის დავაში ეს ნიშნავს როგორც ადმინისტრაციულ, ისე სასამართლო გზის პარალელურ არსებობას და სწორ არჩევანს ორ ფორმატს შორის.