სასჯელის შემსუბუქების ან შეცვლის მოთხოვნა (მუხლი 73)
სასჯელის შემსუბუქება ან შეცვლა (Sentence Reduction / Commutation) არის სამართლებრივი მექანიზმი, რომელიც საშუალებას აძლევს მსჯავრდებულს, შეცვალოს დარჩენილი საპატიმრო სასჯელი უფრო მსუბუქი სახის სასჯელით (მაგალითად, შინაპატიმრობით, საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომით ან გამასწორებელი სამუშაოთი). საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსის 73-ე მუხლი ითვალისწინებს ასეთ შესაძლებლობას, თუ მსჯავრდებულმა მოიხადა სასჯელის გარკვეული ნაწილი და დაამტკიცა თავისი გამოსწორება. ეს განსხვავდება „უდოსგან“ (პირობით ვადამდე გათავისუფლება) იმით, რომ პირი არ თავისუფლდება სრულად, არამედ ეცვლება რეჟიმი. ეს განსაკუთრებით აქტუალურია იმ პატიმრებისთვის, რომლებსაც უარი ეთქვათ „უდოზე“, მაგრამ აქვთ შანსი გადავიდნენ უფრო თავისუფალ რეჟიმში. პროცესი მოიცავს შუამდგომლობის წარდგენას სასამართლოში და მოითხოვს დასაბუთებას, რომ პატიმარი აღარ წარმოადგენს საფრთხეს საზოგადოებისთვის.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
Legal.ge-ზე რეგისტრირებული ადვოკატები გთავაზობენ სრულ მომსახურებას სასჯელის შეცვლის პროცესში:
- სასჯელის შეცვლის შუამდგომლობა: განცხადების მომზადება სასამართლოსთვის დარჩენილი სასჯელის უფრო მსუბუქი სასჯელით შეცვლის თაობაზე (სსკ 73-ე მუხლი).
- შინაპატიმრობის მოთხოვნა: არგუმენტაციის მომზადება, თუ რატომ არის მიზანშეწონილი დარჩენილი ვადის შინაპატიმრობაში (ელექტრონული მონიტორინგით) გატარება.
- საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომა: პატიმრობის შეცვლა შრომითი საქმიანობით, რაც პატიმარს აძლევს საშუალებას დატოვოს დაწესებულება.
- ამნისტიისა და შეწყალების აქტების გამოყენება: თუ გამოვიდა ახალი ამნისტია ან კანონი, რომელიც ამცირებს სასჯელს კონკრეტულ მუხლზე, ადვოკატი მიმართავს სასამართლოს განაჩენის გადასინჯვისა და ვადის შემცირების მოთხოვნით.
ხშირი სცენარები და რეალური სიტუაციები
სასჯელის შეცვლა ხდება შემდეგ შემთხვევებში:
პირველი სცენარია „სასჯელის 1/3-ის მოხდა“. ნაკლებად მძიმე დანაშაულზე, სასჯელის ერთი მესამედის მოხდის შემდეგ, შესაძლებელია დარჩენილი ვადის შეცვლა საზოგადოებისთვის სასარგებლო შრომით.
მეორე სცენარია „ჯანმრთელობის პრობლემა“. პატიმარს აქვს დაავადება, რომელიც არ არის საკმარისი სრული გათავისუფლებისთვის, მაგრამ იძლევა საფუძველს შინაპატიმრობის მოთხოვნისთვის.
მესამე შემთხვევაა „საკანონმდებლო ცვლილება“. პარლამენტმა შეამცირა სანქცია იმ მუხლზე, რომლითაც პირი ზის ციხეში. ადვოკატი ითხოვს სასჯელის შესაბამისობაში მოყვანას ახალ კანონთან (რეტროაქტიული ძალა).
საქართველოს საკანონმდებლო ჩარჩო
რეგულაციები:
- საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსი: მუხლი 73 (სასჯელის მოხდისაგან პირობით ვადამდე გათავისუფლება და სასჯელის მოუხდელი ნაწილის უფრო მსუბუქი სახის სასჯელით შეცვლა).
- პატიმრობის კოდექსი: განსაზღვრავს მსჯავრდებულის ქცევის შეფასების წესებს.
მომსახურების პროცესი ეტაპობრივად
- ვადის შემოწმება: ადვოკატი ამოწმებს, აკმაყოფილებს თუ არა პატიმარი 73-ე მუხლის ვადებს.
- შუამდგომლობა: მიმართვა სასამართლოში.
- პრობაციის ბიუროს დასკვნა: სასამართლო ითხოვს დახასიათებას პრობაციის ბიუროდან.
- გადაწყვეტილება: სასამართლო ცვლის სასჯელს ან უარს ამბობს.
რატომ Legal.ge?
სასჯელის შეცვლა არის რეალური ალტერნატივა მათთვის, ვინც ვერ მიიღო „უდო“. Legal.ge-ზე იპოვით ადვოკატებს, რომლებიც დაგეხმარებიან ციხის კედლების დატოვებაში კანონიერი გზით.
განახლდა: ...