დისტანციური სწავლების სამართლებრივი ბაზა საჯარო სკოლაში
საგანმანათლებლო აპლიკაციების შესაბამისობა საჯარო-სასკოლო დონეზე „ზოგადი განათლების შესახებ“ კანონის 6-1 მუხლით განისაზღვრება. ამ ნორმით, დისტანციური სწავლება ითვალისწინებს სასწავლო პროცესის დისტანციური ან ელექტრონული ფორმით ან კომუნიკაციის სხვა საშუალებების გამოყენებით წარმართვას და ხორციელდება სინქრონული ან ასინქრონული კომუნიკაციის ფორმით — ისევე როგორც ეს ცნება კანონის მე-2 მუხლშია განმარტებული.
ამრიგად, საგანმანათლებლო აპლიკაციის კანონიერი საყრდენი სკოლის დონეზე სწორედ ეს ჩარჩოა: აპლიკაცია სასწავლო პროცესის დისტანციური წარმართვის ინსტრუმენტია და მისი შესაბამისობა იმით ფასდება, რამდენად შეესაბამება იგი კანონით დადგენილ ფორმატს და მოთხოვნებს.
პროგრამული მოთხოვნები
კანონი 6-1 მუხლის მე-3 პუნქტით განსაზღვრავს, რომ დისტანციური სწავლების პროგრამა აგებულია ზოგადსაგანმანათლებლო პროგრამისთვის ან ეროვნული სასწავლო გეგმით გათვალისწინებული საგნისთვის ან საგნობრივი ჯგუფისთვის საქართველოს კანონმდებლობით დადგენილი მოთხოვნების შესაბამისად.
პრაქტიკულად ეს ნიშნავს: აპლიკაცია თავისუფალი ფორმატით კი არა, ზოგადსაგანმანათლებლო პროგრამისა და ეროვნული სასწავლო გეგმის მოთხოვნებზე დაყრდნობით უნდა აგებდეს შინაარსს — საგნების, საგნობრივი ჯგუფებისა და სასწავლო შედეგების შესაბამისად.
საგნობრივი ჯგუფის მოთხოვნა განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია ინტეგრირებული საგნებისა და პროექტზე დაყრდნობილი სწავლებისთვის: აპლიკაციამ უნდა შეძლოს არა მხოლოდ ცალკეული საგნის, არამედ ჯგუფური ფორმატის მოთხოვნების ასახვაც, რადგან კანონი სწორედ ამ ორ ერთეულზე აგებს დისტანციური პროგრამის კანონიერებას.
დაგეგმვისას ასევე გახსოვდეთ, რომ ციფრული ფორმატი არ ცვლის სავალდებულო განათლების არსს: დაწყებითი და საბაზო განათლების მიღება სავალდებულოა და ეს მოთხოვნა დისტანციურ რეჟიმშიც მოქმედებს — შესაბამისად, აპლიკაცია სავალდებულო ეტაპების სრულფასოვან დაფარვას უნდა უზრუნველყოფდეს.
საშინაო დავალებების, შეფასების და მოსწავლის მონაწილეობის ფიქსაცია აპლიკაციაში სწორედ ამ სავალდებულობის დასადასტურებელი ფუნქცია ასრულებს, ამიტომ მისი ტექნიკური საიმედოობა კანონიერების კომპონენტია.
გადაწყვეტილება დისტანციურ რეჟიმზე — ადმინისტრაციული აქტი
მნიშვნელოვანი დეტალია ის, თუ ვინ წყვეტს დისტანციურ რეჟიმზე გადასვლას: ზოგადსაგანმანათლებლო დაწესებულებებში დისტანციური სწავლების დაშვებისა და განხორციელების პერიოდის, აგრეთვე იმ დაწესებულების თაობაზე, რომელმაც ზოგადი განათლების მისაწოდებლად დისტანციური სწავლება უნდა გამოიყენოს, გადაწყვეტილებას იღებს მინისტრი ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით.
ეს ნიშნავს, რომ დისტანციური სწავლება სკოლის თვითნებური გადაწყვეტილება არ არის — იგი ცალკეული ადმინისტრაციული აქტით დგება, და აპლიკაციის გამოყენებაც ამ აქტის ფარგლებში უნდა იყოს დაგეგმილი.
შეფასების წესი ციფრულ გარემოში
საჯარო სკოლებში სასწავლო პროცესის დისტანციურად წარმართვისა და მიღებული შედეგების შეფასების წესსა და პირობებს ამტკიცებს მინისტრი. ანუ ციფრული გარემოს შეფასების კომპონენტიც ცენტრალიზებულად არის განსაზღვრული, და აპლიკაციამ ეს წესები ტექნიკურად უნდა უზრუნველყოს.
შესაბამისობის შეფასებისას ეს ორი ფენა — შინაარსობრივი (პროგრამა და გეგმა) და პროცედურული (მინისტრის აქტი და შეფასების წესი) — ერთად ქმნის იმ საზღვრებს, რომლებშიც საგანმანათლებლო აპლიკაცია კანონიერად გამოიყენება.
კეთილსინდისიერი დათქმა და პრაქტიკული კრიტერიუმები
ცალკე EdTech ან აპლიკაციის-შესაბამისობის სტატუტი საქართველოში არ არსებობს. ასევე არაქართულია ამერიკული FERPA და COPPA და ევროპული ციფრული განათლების ჩარჩოები — მათი პირდაპირი გადატანა შეუძლებელია. ქართული შეფასების სამი კრიტერიუმი ასე ჩამოყალიბდება: აპლიკაცია ემსახურება სასწავლო პროცესის დისტანციურ წარმართვას კანონით დადგენილი განმარტების შესაბამისად; მისი შინაარსი ზოგადსაგანმანათლებლო პროგრამასა და ეროვნულ სასწავლო გეგმაზეა აგებული; და იგი მინისტრის მიერ დადგენილ შეფასების წესებს ტექნიკურად უზრუნველყოფს.
კონტრაქტის დროს სწორედ ეს სამი პირობა უნდა იყოს გაზომვადად ასახული, რათა სკოლისა და მომწოდებლის მოლოდინები კანონიერ ჩარჩოში დარჩეს.
სკოლის დონეზე აპლიკაციის შესაბამისობის შემოწმება ორ ფენად ეწყობა. პირველი — შინაარსობრივი ფენა: აგებულია თუ არა აპლიკაციის შინაარსი ზოგადსაგანმანათლებლო პროგრამისა და ეროვნული სასწავლო გეგმის მოთხოვნებზე, საგნებისა და საგნობრივი ჯგუფების შესაბამისად; ეს ფენა პროგრამულ დოკუმენტაციასა და გეგმის ჩარჩოზე დაყრდნობით მტკიცდება. მეორე — პროცედურული ფენა: ჯდება თუ არა აპლიკაციის გამოყენება მინისტრის ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტისა და შეფასების წესების ფარგლებში. ორივე ფენა ერთად განსაზღვრავს კანონიერებას: შინაარსობრივად სწორი, მაგრამ აქტის ფარგლებს გარეთ გამოყენებული აპლიკაცია ისეთივე დაუცველია, როგორც აქტით დაშვებული, მაგრამ გეგმისგან ჩამოშორებული. კონტრაქტი სწორედ ამ ორ ფენას უნდა ასახავდეს გაზომვადი პირობებით — შინაარსის წყაროებით, განახლების ვალდებულებით და შეფასების ტექნიკური უზრუნველყოფით. მომწოდებლის შერჩევისას ეს ორფენიანი სტანდარტი სკოლს ნეიტრალურ შედარების ენასაც აძლევს: შეთავაზებები ერთმანეთს დოკუმენტური ვალდებულებებით შეედრება და არა მარკეტინგული დაპირებებით.
ხშირად დასმული კითხვები
ქვემოთ ვპასუხობთ საგანმანათლებლო აპლიკაციის შესაბამისობასთან დაკავშირებით ხშირად დასმულ კითხვებს.
რომელი კანონი არეგულირებს აპლიკაციას სკოლაში?
ზოგადი განათლების შესახებ კანონის 6-1 მუხლი და მე-2 მუხლის განმარტება.
როგორ უნდა იყოს აგებული შინაარსი?
ზოგადსაგანმანათლებლო პროგრამისა და ეროვნული სასწავლო გეგმის მოთხოვნების შესაბამისად — საგნების მიხედვით.
ვინ წყვეტს დისტანციურ რეჟიმს?
მინისტრი — ინდივიდუალური ადმინისტრაციულ-სამართლებრივი აქტით; სკოლის თვითნებური არჩევანი ეს არ არის.
რა ხდება შეფასების წესთან?
დისტანციური შეფასების წესსა და პირობებს მინისტრი ამტკიცებს — აპლიკაციამ ისინი ტექნიკურად უნდა უზრუნველყოს.
გავრცელდება თუ არა FERPA საქართველოში?
არა — FERPA და COPPA არაქართული რეგულატორიკაა; შესაბამისობა ქართული კანონით ფასდება.
როგორ დაგეხმარებით Legal.ge-ზე
Legal.ge-ის გუნდი შეაფასებს აპლიკაციას 6-1 მუხლის მოთხოვნებთან მიმართებაში, დაგეხმარებით შინაარსობრივი და ტექნიკური მოთხოვნების კონტრაქტულ ფორმულირებაში და მოამზადებს შესაბამისობის დოკუმენტაციას.
დაგვიკავშირდით Legal.ge-ზე — კანონიერ ჩარჩოში დარჩენილი კონტრაქტი ორივე მხარეს იცავს.