შესავალი: რატომ არის მნიშვნელოვანი სიფხიზლის პოლიტიკა?
სამუშაო ადგილზე ალკოჰოლისა და ნარკოტიკული საშუალებების ზემოქმედების ქვეშ ყოფნა ქმნის უსაფრთხოების სერიოზულ რისკებს როგორც თავად დასაქმებულისთვის, ისე მისი კოლეგებისა და მესამე პირებისთვის. განსაკუთრებით ეს ეხება ისეთ სფეროებს, როგორიცაა მშენებლობა, ტრანსპორტი, მედიცინა და მძიმე მრეწველობა, სადაც წამის მეათედის დაყოვნებამაც კი შეიძლება სავალალო შედეგები გამოიწვიოს. „სამუშაო ადგილზე სიფხიზლის პოლიტიკა“ (Drug & Alcohol Policy) არის დოკუმენტი, რომელიც ადგენს ნულოვან ტოლერანტობას ან მკაცრ შეზღუდვებს სამუშაო საათებში თრობის მიმართ. ეს პოლიტიკა არა მხოლოდ იცავს კომპანიას უბედური შემთხვევებისგან, არამედ ქმნის სამართლებრივ საფუძველს ტესტირების ჩატარებისა და შესაბამისი ზომების (გათავისუფლება, მკურნალობა) მიღებისთვის. საქართველოში, სადაც შრომის უსაფრთხოების სტანდარტები სულ უფრო მკაცრდება, ასეთი პოლიტიკის არსებობა მაღალი რისკის შემცველი საწარმოებისთვის კრიტიკულად აუცილებელია.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
Legal.ge-ს სპეციალისტები გთავაზობთ სიფხიზლის პოლიტიკის შემუშავებას, რომელიც აბალანსებს უსაფრთხოების ინტერესებსა და ადამიანის უფლებებს. მომსახურება მოიცავს:
- აკრძალული ნივთიერებების განსაზღვრა: ჩამონათვალი იმ ნივთიერებებისა (ალკოჰოლი, უკანონო ნარკოტიკები, ფსიქოტროპული მედიკამენტები რეცეპტის გარეშე), რომელთა მიღება ან ზემოქმედების ქვეშ ყოფნა აკრძალულია სამუშაო ადგილზე.
- ტესტირების პროცედურები: წესები, თუ როდის და როგორ ტარდება ტესტირება (მაგალითად: ეჭვის საფუძველზე, ინციდენტის შემდეგ, შემთხვევითი შერჩევით).
- თანხმობის მექანიზმი: იურიდიულად გამართული თანხმობის ფორმების შემუშავება, რითაც დასაქმებული ადასტურებს მზაობას ტესტირებაზე.
- კონფიდენციალურობის დაცვა: ტესტირების შედეგების (როგორც განსაკუთრებული კატეგორიის პერსონალური მონაცემების) დამუშავებისა და შენახვის მკაცრი წესები.
- რეაგირების ზომები: ნაბიჯები, რომლებსაც დგამს კომპანია დადებითი პასუხის შემთხვევაში (სამსახურიდან ჩამოშორება, დისციპლინური პასუხისმგებლობა, სარეაბილიტაციო პროგრამაში ჩართვა).
- პრევენცია და განათლება: თანამშრომლების ინფორმირების გეგმა ჯანსაღი ცხოვრების წესისა და მავნე ნივთიერებების რისკების შესახებ.
ხშირი სიტუაციები, როდესაც ეს მომსახურება გჭირდებათ
პოლიტიკის არარსებობა ქმნის გაურკვევლობას კრიზისულ მომენტებში:
- უბედური შემთხვევა საწარმოში: ჩარხზე მომუშავე თანამშრომელმა მიიღო ტრავმა. ეჭვია, რომ ის ნასვამი იყო, მაგრამ კომპანიას არ აქვს გაწერილი პროცედურა, აქვს თუ არა უფლება მოსთხოვოს მას ალკოტესტი, რაც ართულებს სადაზღვევო ანაზღაურების საკითხს.
- უარი ტესტირებაზე: მძღოლი უცნაურად იქცევა, მაგრამ უარს ამბობს შემოწმებაზე. თუ ხელშეკრულებაში არ დევს ტესტირების ვალდებულება, მისი იძულება ან გათავისუფლება უარის გამო შეიძლება უკანონოდ ჩაითვალოს.
- წამლების მიღება: თანამშრომელი იღებს ექიმის დანიშნულ ძლიერ დამამშვიდებლებს, რაც იწვევს ძილიანობას საჭესთან. პოლიტიკა უნდა ავალდებულებდეს მას, აცნობოს ამის შესახებ უსაფრთხოების მენეჯერს.
- კორპორატიული წვეულება: ოფისში გამართული წვეულების შემდეგ თანამშრომლებმა ნასვამ მდგომარეობაში გააგრძელეს მუშაობა და დააზიანეს ტექნიკა.
საქართველოს კანონმდებლობა და სამართლებრივი ჩარჩო
ამ სფეროში მთავარი მარეგულირებელია საქართველოს ორგანული კანონი „საქართველოს შრომის კოდექსი“, რომელიც დამსაქმებელს ავალდებულებს, უზრუნველყოს სიცოცხლისა და ჯანმრთელობისთვის მაქსიმალურად უსაფრთხო გარემო. კიდევ უფრო სპეციფიკურ მოთხოვნებს ადგენს საქართველოს კანონი „შრომის უსაფრთხოების შესახებ“, რომელიც მძიმე, მავნე და საშიშპირობებიან სამუშაოებზე პირდაპირ კრძალავს ალკოჰოლური ან ნარკოტიკული თრობის ქვეშ მყოფი პირის დაშვებას. თუმცა, მეორე მხრივ, საქართველოს კანონი „პერსონალურ მონაცემთა დაცვის შესახებ“ ჯანმრთელობის მდგომარეობის შესახებ მონაცემებს (მათ შორის ნარკოლოგიური შემოწმების შედეგს) განსაკუთრებული კატეგორიის მონაცემებად მიიჩნევს, რომელთა დამუშავება მოითხოვს მკაცრ სამართლებრივ საფუძველს და სუბიექტის წერილობით თანხმობას.
მომსახურების მიღების პროცესი
პროცესი იწყება რისკების შეფასებით: სპეციალისტი განსაზღვრავს, რომელი პოზიციებია „უსაფრთხოებისთვის კრიტიკული“ (Safety-Critical). შემდეგ მუშავდება პოლიტიკის ტექსტი, სადაც დეტალურად იწერება ტესტირების მეთოდოლოგია (ალკოტესტი, შარდის ანალიზი და ა.შ.) და პროცედურული გარანტიები. მნიშვნელოვანი ეტაპია ამ პოლიტიკის ინტეგრირება შრომით ხელშეკრულებებსა და შინაგანაწესში. სპეციალისტი ასევე მოგაწვდით თანხმობის ფორმებს და ინსტრუქციებს მენეჯერებისთვის, თუ როგორ უნდა ამოიცნონ თრობის ნიშნები და როგორ იმოქმედონ დისკრეტულად.
რატომ უნდა აირჩიოთ სპეციალისტი Legal.ge-ზე?
სიფხიზლის პოლიტიკა გადის ძალიან ვიწრო ზღვარზე უსაფრთხოებასა და პირად ცხოვრებას შორის. არაკვალიფიციურად შედგენილი დოკუმენტი შეიძლება გახდეს დისკრიმინაციის ან პირადი მონაცემების დარღვევის დავის საფუძველი. Legal.ge-ზე თქვენ იპოვით იურისტებს, რომლებიც დაგეხმარებიან ამ ბალანსის დაცვაში და შექმნიან ისეთ სისტემას, რომელიც დაიცავს თქვენს თანამშრომლებს და ბიზნესს.
განახლდა: ...