1.მეზღვაურს აქვს დაბრუნების პუნქტში რეპატრიაციის უფლება. დაბრუნების პუნქტი შეიძლება იყოს: ა) ადგილი, სადაც მეზღვაურმა დადო მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულება; ბ) კოლექტიური ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ადგილი; გ) მეზღვაურის მუდმივი საცხოვრებელი ადგილი; დ) მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული ნებისმიერი სხვა ადგილი.
2.დაბრუნების პუნქტი განსაზღვრული უნდა იყოს მეზღვაურის შრომით ხელშეკრულებაში რეპატრიაციის უფლებასთან ერთად.
3.მეზღვაურს აქვს საფასურის გარეშე რეპატრიაციის უფლება ერთ-ერთი შემდეგი გარემოების დადგომისას: ა) როდესაც მეზღვაურის შრომით ხელშეკრულებას ვადა მეზღვაურის გემზე ყოფნის დროს გასდის; ბ) როდესაც გადის მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულების შესაბამისად წინასწარი შეტყობინების ვადა, თუ ამ ხელშეკრულებას წყვეტს მეზღვაური დასაბუთებული მიზეზით ან გემთმფლობელი; გ) როდესაც მეზღვაურს აღარ შეუძლია მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულებით გათვალისწინებული მოვალეობების შესრულება ან არ შეიძლება მისგან ამ მოვალეობების შესრულების მოლოდინი ავადმყოფობის, ტრავმის ან სხვა სამედიცინო მიზეზის გამო, რომელიც მეზღვაურის რეპატრიაციას მოითხოვს; დ) ნებისმიერ შემთხვევაში, როდესაც მეზღვაურის გემზე ყოფნის მაქსიმალური ვადა მას რეპატრიაციის უფლებას ანიჭებს. ამასთანავე, ეს პერიოდი წინასწარი შეტყობინების შემდეგ 12 თვეს არ უნდა აღემატებოდეს.
4.მეზღვაური ექვემდებარება რეპატრიაციას, თუ არსებობს ერთ-ერთი შემდეგი საფუძველი: ა) მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტა, როდესაც გასულია წინასწარი შეტყობინების ვადა; ბ) გემის ჩაძირვა; გ) გემთმფლობელის მიერ ვალდებულებების გადახდისუუნარობის, გემის გაყიდვის ან გემის რეგისტრაციის შეცვლის გამო შეუსრულებლობა; დ) გემის საომარი მოქმედებების იმ ზონაში შესვლა, რომელში შესვლაზე თანხმობაც მეზღვაურს არ განუცხადებია; ე) გემის 30 დღის ან 30 დღეზე მეტი ხნის განმავლობაში პატიმრობაში ყოფნა; ვ) მეზღვაურის ავადმყოფობა, ტრავმა ან ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან დაკავშირებული სხვა შემთხვევა, როდესაც აუცილებელია მისი რეპატრიაცია, თუ ექიმები მეზღვაურის მდგომარეობას ტრანსპორტირებისთვის ხელსაყრელად მიიჩნევენ; ზ) მეზღვაურის შრომითი ხელშეკრულების შეწყვეტა ან შეჩერება სამუშაო ჯილდოს, კოლექტიური ხელშეკრულების ან სხვა, მსგავსი მიზეზის გამო.
5.გემთმფლობელს არ აქვს უფლება, მეზღვაურს რეპატრიაციისთვის თანხის გადახდა მოსთხოვოს. მას ასევე არ აქვს უფლება, დაქვითოს რეპატრიაციის თანხა მეზღვაურის ხელფასიდან ან მეზღვაურის კუთვნილი სხვა თანხებიდან, გარდა იმ შემთხვევისა, როდესაც დისციპლინური შემოწმების შედეგად დადგინდება, რომ მეზღვაურმა ჩაიდინა დარღვევა − არ შეასრულა შრომითი ვალდებულებები. ნებისმიერ შემთხვევაში მაქსიმალური თანხა, რომელიც შეიძლება გემთმფლობელმა მეზღვაურისგან რეპატრიაციასთან დაკავშირებით ამოიღოს, მეზღვაურის 1 თვის ხელფასს არ უნდა აღემატებოდეს.
6.ამ მუხლის მე-5 პუნქტის მიზნებისთვის დისციპლინური პასუხისმგებლობის საფუძვლები განისაზღვრება სააგენტოს დირექტორის ნორმატიული აქტით დამტკიცებული საზღვაო დისციპლინური წესდების საფუძველზე.
7.ქართულ გემზე პასუხისმგებელი ყველა გემთმფლობელი ვალდებულია უზრუნველყოს გემის ფინანსური გარანტიების სისტემის არსებობა, რომლებიც საკმარისი იქნება გემზე მყოფ მეზღვაურთა რეპატრიაციის სათანადოდ განსახორციელებლად, როდესაც გემთმფლობელი ვერ ახერხებს შეასრულოს თავისი ვალდებულებები ამ კანონის შესაბამისად. ფინანსური გარანტიის დამადასტურებელი შესაბამისი დოკუმენტი უნდა გადაეცეს სააგენტოს, აგრეთვე უნდა ინახებოდეს გემზე.
8.მეზღვაურის რეპატრიაციისას გემთმფლობელი ვალდებულია გასწიოს შემდეგი ხარჯები, სანამ მეზღვაური დაბრუნების პუნქტამდე მიაღწევს: ა) მეზღვაურის დაბრუნების პუნქტამდე მგზავრობის (როგორც წესი, საჰაერო ტრანსპორტით) ხარჯები; ბ) მეზღვაურის მიერ გემის დატოვებიდან დაბრუნების პუნქტში ჩასვლამდე მისი საკვებითა და საცხოვრებლით უზრუნველყოფის ხარჯები; გ) მეზღვაურის მიერ გემის დატოვებიდან დაბრუნების პუნქტში ჩასვლამდე მისთვის ასანაზღაურებელი ხელფასისა და სხვა გადასახდელების/დღიური ხარჯები; დ) მეზღვაურის 30 კილოგრამი პირადი ბარგის დაბრუნების პუნქტამდე ტრანსპორტირების ხარჯები; ე) საჭიროების შემთხვევაში მეზღვაურის მკურნალობის ხარჯები, რათა მან შეძლოს მგზავრობა ჯანმრთელობისთვის საფრთხის შეუქმნელად.
9.ამ კანონის დებულებები არ უზღუდავს გემთმფლობელს უფლებას, რეპატრიაციის ხარჯები მესამე მხარესთან დადებული ხელშეკრულებების საშუალებით დაფაროს.
10.თუ გემთმფლობელი ვერ დაფარავს მეზღვაურის რეპატრიაციის ხარჯებს, სააგენტომ ორგანიზება უნდა გაუწიოს მეზღვაურის რეპატრიაციას და რეპატრიირებული მეზღვაურისთვის გაწეული ხარჯები რეგრესულად უნდა მოსთხოვოს გემთმფლობელს.
11.თუ გემთმფლობელი არ/ვერ დაფარავს მეზღვაურის რეპატრიაციის ხარჯებს, არცერთ შემთხვევაში ამ თანხების გადახდა მეზღვაურს არ უნდა დაეკისროს. სააგენტო უფლებამოსილია დააკავოს გემი, რომელზედაც მუშაობდა ეს მეზღვაური, ან ამ გემთმფლობელის სხვა გემი მეზღვაურის მიერ ანაზღაურების მიღებამდე.
12.გემთმფლობელის ვალდებულება, განახორციელოს მეზღვაურის რეპატრიაცია, რომელიც გათვალისწინებულია ამ მუხლის მე-3 და მე-4 პუნქტებით, წყდება შემდეგ შემთხვევებში: ა) მეზღვაური რეპატრიირებულია ამ მუხლის პირველი და მე-2 პუნქტების მიხედვით; ბ) გონივრული ღონისძიებები, რომლებიც გემთმფლობელმა მეზღვაურის რეპატრიაციასთან დაკავშირებით განახორციელა, წარუმატებელი აღმოჩნდა მეზღვაურის არასათანადო ქმედების გამო; გ) გემთმფლობელმა, სათანადო ზომების მიღების მიუხედავად, ვერ შეძლო მეზღვაურთან დაკავშირება 3 თვის განმავლობაში; დ) მეზღვაურმა გემთმფლობელს წერილობით შეატყობინა, რომ რეპატრიაციის განხორციელება საჭირო არ არის.
13.მეზღვაურის რეპატრიაციასთან დაკავშირებული ამ დებულებების ასლი, რომელიც შესრულებულია შესაბამის ენაზე, ყველა გემზე უნდა ინახებოდეს და ხელმისაწვდომი უნდა იყოს მეზღვაურებისთვის.
