კორპორატიული გამჭვირვალობის ქართული მანქანა
კორპორატიული გამჭვირვალობა საქართველოში ერთიანი სისტემაა: საჯარო რეესტრის საჯაროობა, მისი მონაცემთა უტყუარობის პრეზუმფცია, საქმიანი წერილისა და ვებგვერდის მოთხოვნები, სავალდებულო ანგარიშგება-აუდიტი და აუდიტის კომიტეტი, წლიური ანგარიშის შედგენა, კენჭისყრის შედეგების გამოქვეყნება და აქციონერის უფლება ინფორმაციაზე — ყველაფერი ეს მოქმედი მეწარმეთა შესახებ კანონით არის დადგენილი. ამასთანავე, უცხოური ბენეფიციარული მფლობელობის რეესტრების მოდელები და სხვა სახელმწიფოთა გამჭვირვალობის აქტები არაქართული სამართალია და გვერდს ვერ ატარებს. გვერდს ატარებს ქართული საწარმოო გამჭვირვალობის მანქანა — რეესტრიდან აქციონერამდე.
რეესტრის საჯაროობა და მონაცემთა პრეზუმფცია
რეესტრში რეგისტრირებული მონაცემები საჯაროა: ნებისმიერ პირს უფლება აქვს, გაეცნოს მათ და მარეგისტრირებელი ორგანოსგან ამონაწერი მიიღოს. ამონაწერი ერთიანი ელექტრონული პორტალის მონაცემებზეა აგებული და მისი მომზადების მომენტისთვის ძალაში მყოფ მონაცემებს ასახავს; რეგისტრაციის პროცესში წარდგენილი დოკუმენტების ელექტრონული ასლები პორტალზე უსაფასუროდ ხელმისაწვდომია. გამოსაქვეყნებელია რეესტრში რეგისტრირებული მონაცემები და მათში განხორციელებული ყველა ცვლილება, ხოლო სააქციო საზოგადოების განთავსებული კაპიტალის ოდენობა საჯარო ხდება სულ მცირე წელიწადში ერთხელ. მონაცემების მიმართ მოქმედებს უტყუარობისა და სისრულის პრეზუმფცია: მესამე პირთან ურთიერთობაში მეწარმე რეესტრის მონაცემებს მათი გამოქვეყნების შემდეგ ეყრდნობა; რეგისტრაციიდან და გამოქვეყნებიდან 15 დღის ვადაში წარმოშობილ ურთიერთობებში დაყრდნობა დასაშვებია, თუ მესამე პირი დაამტკიცებს, რომ არც იცოდა და არც შეეძლო სცოდნოდა.
საქმიანი წერილი და ვებგვერდი
გამჭვირვალობა ყოველდღიურ დოკუმენტებამდეც აღწევს: კომანდიტური საზოგადოების, შეზღუდული პასუხისმგებლობის საზოგადოების და სააქციო საზოგადოების ყველა საქმიან წერილზე უნდა მიეთითოს საფირმო სახელწოდება, იურიდიული მისამართი და საიდენტიფიკაციო ნომერი. კაპიტალზე მითითებისას ეს მონაცემი განთავსებულ კაპიტალს და მის განაღდებულ ნაწილს უნდა ეხებოდეს. ლიკვიდაციის პროცესში მყოფი საზოგადოება სახელწოდებასთან ერთად მიუთითებს შესაბამის დამატებას, გადახდისუუნარობის პროცესში მყოფი — კონკრეტულ რეჟიმსაც. ყველა მონაცემი, რაც საქმიან წერილზე მიეთითება, სამეწარმეო საზოგადოების ვებგვერდზეც უნდა იყოს განთავსებული; მოთხოვნა ერთნაირია როგორც ქაღალდის, ისე ელექტრონული ფორმისთვის. ამ ვალდებულების შეუსრულებლობისთვის ხელმძღვანელობაზე უფლებამოსილი პირი ადმინისტრაციულ პასუხისმგებლობას იღებს.