ქსელის ნეიტრალიტეტის სამართლებრივი საფუძვლები
ქსელის ნეიტრალიტეტი გულისხმობს ელექტრონული საკომუნიკაციო ქსელის მომხმარებლებისა და მომსახურების მიმწოდებლების თანაბარ, არადისკრიმინაციულ მოპყრობას. საქართველოს კანონმდებლობაში ქსელის ნეიტრალიტეტის შესახებ ცალკე ნორმა არ არსებობს და „ელექტრონული კომუნიკაციების შესახებ“ კანონი ტრაფიკის მართვას პირდაპირ არ არეგულირებს. ამ კანონის მე-4 მუხლი დგენს მასთან ახლოს მდგომ პრინციპებს: კომისიის მარეგულირებელი გადაწყვეტილებების მიღებისას მოითხოვს მაქსიმალურ საჯაროობას, ობიექტურობას, არადისკრიმინაციულობას, გამჭვირვალობასა და ტექნოლოგიურ ნეიტრალიტეტს. უკანასკნელი ეხება რეგულატორის მიერ ტექნოლოგიებისადმი თანაბარ მოპყრობას დადგენილი წესების მიმართ და არ წარმოადგენს მომხმარებლებისა და მომსახურების მიმწოდებლებისთვის ქსელის ნეიტრალიტეტის პირდაპირ გარანტიას. ამდენად, ქსელის ნეიტრალიტეტთან დაკავშირებული საკითხები ამ კანონით დადგენილი ზოგადი პრინციპების ჭრილში ფასდება.
ელექტრონული კომუნიკაციების სფეროში საქმიანობის მიზნები და პრინციპები
კანონის მე-4 მუხლის თანახმად, სფეროში საქმიანობის მიზანია ელექტრონული საკომუნიკაციო ქსელებითა და საშუალებებით მომსახურებაზე ფიზიკური და იურიდიული პირების მოთხოვნილებათა უზრუნველყოფა, საინფორმაციო საზოგადოების ჩამოყალიბებისა და მედიაწიგნიერების განვითარების ხელშეწყობა. საქმიანობა ეყრდნობა იურიდიულ და ფიზიკურ პირთა თანასწორუფლებიანობას, ელექტრონული საკომუნიკაციო ქსელებით საქმიანობაში მონოპოლიური მდგომარეობის დაუშვებლობას, მომსახურების ბაზრის ლიბერალიზაციას, თავისუფალი მეწარმეობისა და კონკურენციის განვითარებას, ავტორიზებული პირებისთვის ექსკლუზიური უფლებამოსილებების მინიჭებისა და ექსკლუზიური ხელშეკრულებების დადების დაუშვებლობას, მომსახურების სახეების გაფართოებას, მომხმარებელთა კანონიერი ინტერესების დაცვას, ქსელების საერთაშორისო ინტეგრაციასა და აქტიურ საერთაშორისო თანამშრომლობას. ამ პრინციპების ერთობლიობა ქმნის იმ გარემოს, რომელშიც თანაბარი პირობებით სარგებლობა ყველა მომხმარებლისთვის უნდა იყოს ხელმისაწვდომი.
კონკურენციის რეგულირების მიზნები და კომისიის ამოცანები
კანონის მე-20 მუხლი განსაზღვრავს კონკურენციის რეგულირების მიზნებს: ავტორიზებული პირების თანასწორუფლებიანობის უზრუნველყოფას და ეფექტიანი კონკურენციის წახალისებას, ქსელებსა და საშუალებებში ინვესტიციებისა და ტექნოლოგიური ინოვაციების ხელშეწყობას, საბაზრო ძალაუფლების ზედმეტად კონცენტრაციის თავიდან აცილებასა და მნიშვნელოვანი საბაზრო ძალაუფლების მქონე პირების მიმართ გამჭვირვალე სტრუქტურის არსებობას. კომისიის ამოცანებს შორისაა მსურველი ავტორიზებული პირებისთვის ოპერატორის ქსელის ელემენტებთან, თავისუფალ ფუნქციონალურ რესურსებთან და სიმძლავრეებთან არადისკრიმინაციული დაშვების ან ურთიერთჩართვის უზრუნველყოფა, ბოლო მომხმარებლების დისკრიმინაციის დაუშვებლობა და მომსახურების სახეებზე სუბსიდირების აკრძალვა, აგრეთვე ამოწურვადი რესურსით სარგებლობისას კონკურენტუნარიანი გარემოს ჩამოყალიბება. კომისია ამ დროს ხელმძღვანელობს როგორც ამ კანონით, ისე „კონკურენციის შესახებ“ საქართველოს კანონით.