პოლიტიკური ცილისწამება წარმოადგენს სამართლებრივი დავის ერთ-ერთ ყველაზე რთულ და სპეციფიკურ კატეგორიას, რომელიც უკავშირდება საჯარო სივრცეში პოლიტიკური ფიგურების, პარტიების ან საჯარო მოხელეების შესახებ მცდარი, ღირსების შემლახველი ფაქტების გავრცელებას. საქართველოში, სადაც პოლიტიკური პროცესები დინამიური და ხშირად პოლარიზებულია, ცილისწამება ხდება პოლიტიკური ბრძოლის იარაღი. თუმცა, კანონმდებლობა მკაფიო ზღვარს ავლებს გამოხატვის თავისუფლებასა და პირის რეპუტაციის დაცვას შორის. პოლიტიკურ კონტექსტში ცილისწამების დავა განსხვავდება სტანდარტული სამოქალაქო დავისგან იმით, რომ საჯარო პირებს თმენის ვალდებულება (თამასა) გაცილებით მაღალი აქვთ, ვიდრე კერძო პირებს. ეს ნიშნავს, რომ პოლიტიკოსმა უფრო მეტი კრიტიკა და მწვავე გამონათქვამი უნდა აიტანოს. მიუხედავად ამისა, ეს არ ნიშნავს, რომ მათ წინააღმდეგ მიზანმიმართული სიცრუის გავრცელება დასაშვებია. ეს სერვისი გულისხმობს კვალიფიციურ იურიდიულ დახმარებას იმ პირებისთვის, რომლებიც გახდნენ პოლიტიკურად მოტივირებული ცილისწამების მსხვერპლნი, ან პირიქით — ვისაც უსაფუძვლოდ ედავებიან ცილისწამებას პოლიტიკური დებატების დროს.
რას მოიცავს ეს მომსახურება?
პოლიტიკური ცილისწამების სერვისი ფარავს სამართლებრივი მოქმედებების ფართო სპექტრს:
- განცხადების ლინგვისტური და სამართლებრივი ანალიზი: იმის დადგენა, წარმოადგენს თუ არა გავრცელებული ინფორმაცია ფაქტს (რაც შეიძლება იყოს ცილისწამება) თუ მოსაზრებას/შეფასებას (რაც დაცულია სიტყვის თავისუფლებით).
- მტკიცებულებების დამაგრება: სატელევიზიო გადაცემების, სოციალური ქსელების პოსტების, ბრიფინგებისა და სტატიების სამართლებრივი ფიქსაცია (მათ შორის, აღსრულების ბიუროს მეშვეობით ფაქტების კონსტატაცია).
- "აშკარა და უხეში გაუფრთხილებლობის" მტკიცება: პოლიტიკური ფიგურის შემთხვევაში, აუცილებელია დამტკიცდეს, რომ გამავრცელებელმა იცოდა ინფორმაციის სიყალბე ან გამოიჩინა უხეში გაუფრთხილებლობა.
- საპასუხო განცხადების (Rebuttal) მომზადება: მედია საშუალებებისთვის ოფიციალური მოთხოვნის გაგზავნა უარყოფის ან შესწორების გამოქვეყნების თაობაზე.
- სასამართლო წარმომადგენლობა: სარჩელის მომზადება მორალური ზიანის ანაზღაურებისა და ცნობების უარყოფის მოთხოვნით ყველა ინსტანციის სასამართლოში.
ხშირი სიტუაციები (მაგალითები)
პოლიტიკური ცილისწამების დავები ხშირად აღმოცენდება შემდეგ სცენარებში:
- წინასაარჩევნო კამპანია: ოპონენტი კანდიდატი ავრცელებს ინფორმაციას, თითქოს მეორე კანდიდატი ნასამართლევია მძიმე დანაშაულისთვის, რაც სიცრუეა და მიზნად ისახავს ამომრჩევლის შეცდომაში შეყვანას.
- კორუფციული ბრალდებები: მედიაში ვრცელდება ინფორმაცია, რომ კონკრეტულმა პოლიტიკოსმა მიითვისა ბიუჯეტის თანხები, თუმცა არ არსებობს არანაირი დოკუმენტური მტკიცებულება ან გამოძიება.
- დეზინფორმაცია სოციალურ ქსელში: "ბოტებისა" და "ტროლების" მიერ კოორდინირებული კამპანია, რომელიც ავრცელებს დამონტაჟებულ ვიდეო ან აუდიო მასალას პოლიტიკოსის დისკრედიტაციისთვის.
- პარლამენტის ტრიბუნა: დეპუტატის მიერ გაკეთებული განცხადება, რომელიც შეიცავს ცილისწამებას. აქ გასათვალისწინებელია საპარლამენტო იმუნიტეტისა და ინდემნიტეტის საკითხები.
საქართველოს კანონმდებლობა
პოლიტიკური ცილისწამების რეგულირება ეფუძნება საქართველოს კონსტიტუციას (სიტყვის თავისუფლება) და კანონს „სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლების შესახებ“. ეს კანონი ადგენს ერთ-ერთ ყველაზე მაღალ სტანდარტს მსოფლიოში სიტყვის თავისუფლების დაცვის კუთხით. კანონის თანახმად, საჯარო პირის ცილისწამებისთვის პასუხისმგებლობა დგება მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ მოსარჩელე დაამტკიცებს, რომ მოპასუხე მოქმედებდა „აშკარა და უხეში გაუფრთხილებლობით“ (ე.წ. Actual Malice სტანდარტი). ასევე მნიშვნელოვანია საქართველოს სამოქალაქო კოდექსი (მუხლი 18), რომელიც განსაზღვრავს პატივისა და ღირსების დაცვის ზოგად წესებს. მტკიცების ტვირთი პოლიტიკური დავებისას ყოველთვის მოსარჩელეზეა (დაზარალებულზე).
პროცესი: როგორ მუშაობს სპეციალისტი?
ადვოკატთან მუშაობა იწყება სტრატეგიის დაგეგმვით. ვინაიდან პოლიტიკოსისთვის სასამართლო დავა შეიძლება პოლიტიკურად წამგებიანი იყოს, იურისტი აფასებს რისკებს. პირველი ნაბიჯი არის ინფორმაციის გავრცელების წყაროს იდენტიფიცირება და მტკიცებულებების შეგროვება. შემდეგ იგზავნება ოფიციალური პრეტენზია უარყოფის მოთხოვნით. თუ მოპასუხე არ აკმაყოფილებს მოთხოვნას, მზადდება სარჩელი. სასამართლოში ადვოკატის მთავარი ამოცანაა დაამტკიცოს, რომ გავრცელებული ინფორმაცია იყო ფაქტი (და არა აზრი), რომ ის იყო მცდარი და რომ გავრცელება მოხდა განზრახ, ზიანის მიყენების მიზნით.
რატომ Legal.ge?
პოლიტიკური ცილისწამების საქმეები მოითხოვს არა მხოლოდ იურიდიულ ცოდნას, არამედ მედია-სამართლისა და პოლიტიკური კონტექსტის ღრმა გააზრებას. Legal.ge-ზე თქვენ იპოვით სპეციალისტებს, რომლებსაც აქვთ გამოცდილება მაღალი პროფილის საქმეებზე მუშაობისა. ჩვენი პლატფორმის ადვოკატები დაგეხმარებიან დაიცვათ თქვენი პოლიტიკური რეპუტაცია და ღირსება, გამოიყენოთ სამართლებრივი ბერკეტები დეზინფორმაციის წინააღმდეგ და მიიღოთ შესაბამისი კომპენსაცია. ენდეთ პროფესიონალებს, რომლებმაც იციან სად გადის ზღვარი კრიტიკასა და ცილისწამებას შორის.
განახლდა: ...