წყლის ხარისხის სტანდარტები

წყლის ხარისხის სტანდარტები ქართულ სამართალში

წყლის ხარისხის სტანდარტები საქართველოში გარემოს დაცვის შესახებ კანონის ნორმატიულ სისტემაში თავსდება: კანონი გარემოს მდგომარეობის ხარისხობრივ ნორმებს, მავნე ნივთიერებათა ემისიის ზღვრულად დასაშვებ ნორმებს და ნარჩენების მიმართ ეკოლოგიურ მოთხოვნებს განსაზღვრავს, და სწორედ ეს სამი კონტური ქმნის იმ სამართლებრივ ჩარჩოს, რომლითაც წყლის ობიექტების ხარისხი იცავა. თუ თქვენი საწარმო წყალს იყენებს ან მასში აბრუნებს გამოყენებულ წყალს, ამ სამი ნორმატიული ფენის ცოდნა აუცილებელია.

ხარისხობრივი ნორმები

კანონის მე-29 მუხლით გარემოს მდგომარეობის ხარისხობრივი ნორმებია: ატმოსფერულ ჰაერში, წყალსა და ნიადაგში ადამიანის ჯანმრთელობისა და ბუნებრივი გარემოსთვის მავნე ნივთიერებების კონცენტრაციისა და მიკროორგანიზმების რაოდენობათა ზღვრულად დასაშვები ნორმები; ხმაურის, ვიბრაციის, ელექტრომაგნიტური ველებისა და სხვაგვარი ფიზიკური ზემოქმედების ზღვრულად დასაშვები ნორმები; და რადიაციული ზემოქმედების ზღვრულად დასაშვები ნორმები. ეს ნორმები განისაზღვრება 5 წელიწადში ერთხელ „გარემოს მდგომარეობის ხარისხობრივი ნორმების შესახებ“ დებულებით, რომელსაც სამინისტროსთან შეთანხმებით შეიმუშავებს და ამტკიცებს ჯანმრთელობის მიმართულების სამინისტრო. წყლისთვის ეს კონცენტრაციების ზღვრების სისტემას ნიშნავს — სწორედ მათ მიმართ იზომება წყლის ობიექტის ფაქტობრივი მდგომარეობა.

ემისიის ზღვრულად დასაშვები ნორმები

კანონის მე-30 მუხლი ემისიის ნორმებს წყაროზე მიბმულად აწესრიგებს: გარემოში მავნე ნივთიერებათა ემისიისა და მიკროორგანიზმებით გარემოს დაბინძურების ზღვრულად დასაშვები ნორმები მუშავდება დაბინძურების ყოველი კონკრეტული წყაროსთვის მისი ტექნოლოგიური თავისებურებებისა და ადგილმდებარეობის ფონური დაბინძურების გათვალისწინებით იმგვარად, რომ ემისიური ნივთიერებების და მიკროორგანიზმების კონცენტრაციამ ადგილზე არ გადააჭარბოს ზღვრულად დასაშვები კონცენტრაციის დონეს. ეს ნიშნავს, რომ წყალჩაშვების მისაღები პარამეტრები ორმხრივად არის განსაზღვრული: ერთი მხრივ, წყაროს ტექნოლოგია და, მეორე მხრივ, ადგილის ფონური მდგომარეობა. ემისიის ნორმები განისაზღვრება ყოველ ხუთ წელიწადში ერთხელ შესაბამისი დებულებით, რომელსაც შეიმუშავებს და ამტკიცებს გარემოს დაცვის სამინისტრო.

ნარჩენები და წყლის ობიექტები

კანონის მე-34 მუხლი ნარჩენების მიმართ ეკოლოგიურ მოთხოვნებს ადგენს და წყლის ხარისხისთვის ფუნდამენტურ აკრძალვას შეიცავს: აკრძალულია ყოველგვარი ნარჩენების განთავსება ზღვაში და წყლის სხვა ობიექტებში. საქმიანობის სუბიექტი ვალდებულია უზრუნველყოს ნარჩენების პრევენცია, შეგროვება, აღდგენა და განთავსება გარემოსდაცვითი, სანიტარულ-ჰიგიენური და ეპიდემიოლოგიური ნორმებისა და წესების დაცვით; ნარჩენების განთავსება და დამარხვა ნებადართულია მხოლოდ სპეციალურად განსაზღვრულ ადგილებში, ხოლო რადიოაქტიური და სხვა სახიფათო ნარჩენებისთვის — საგანგებოდ განსაზღვრულ ადგილებში. წყლის ობიექტთან მდებარე საწარმოსთვის ეს ნორმები პირდაპირ ლოგისტიკასაც კი ეხება — სად და როგორ განთავსდება წარმოების ნარჩენები.